iklan

EKONOMIA, DILI, KAPITÁL

Blue Ventures empodera partisipasaun feto iha seguransa tasi

Blue Ventures empodera partisipasaun feto iha seguransa tasi

Diretora Blue Ventures, Bernadete Fonseca. Imajen TATOLI/Alexandra da Costa

DILI, 30 Abríl 2025 (TATOLI) – Organizasaun naun-governamentál Blue Ventures empodera partisipasaun feto iha seguransa tasi ba implementasaun projetu ekosistema mariña iha Hera Dili no Ilimanu Manatutu.

Diretora Blue Ventures, Bernadete Fonseca konsidera katak bainhira ko’alia kona-ba peskadór iha tasi no ba kaer ikan ne’e barak liu mak mane tanba ne’e promove igualdade jéneru, modera feto, foti dadus – prioriza feto sira, fó treinamentu oinsá utiliza mobile phone ne’ebé prienxe ona pergunta sira iha laran, bele kolleta dadus espésie hanesan ikan sira ne’ebé foti no foti informasaun sira iha terrenu, maneira hasai foto no mós oinsá sura kilo husi ikan sira ne’ebé peskadór kaer.

“Iha parte  hanesan, entaun sira iha ona mentalidade oinsá sira mós iha kapasidade hodi foti desizaun, no mentalidade atu aprezenta dadus ne’e ba iha komunidade. Ita eleva feto sira, promove igualdade jenéneru, la’ós iha setór seluk de’it maibé partilla mós sira iha área peskas nian atu servisu hamutuk ho mane sira”, Diretora Blue Ventures, Bernadete Fonseca hateten ba jornalista sira iha Beach Garden Otél, Praia dos Coqueiros, Dili, ohin. 

Reprezentante Grupu Monitorizasaun Peskas, Zelia da Silva Mendonca. Imajen TATOLI/Alexandra da Costa

Iha fatin hanesan, Reprezentante grupu monitoriza peskas, Zélia da Silva Mendonça informa katak sira hetan formasaun husi Grupu Monitorizasaun Peskas (GMP) no sira hala’o grupu kona-ba tasi nian, oinsá atu sai seguransa hodi proteze ekosistema tasi nian iha área Hera liuliu suku Hera.

“Ami aprende oinsá atu foti dadus sira no sensibiliza tara-bandu ba komunidade sira atu prezerva nafatin animál tasi no mós ai-parapa sira ho di’ak atu labele fó impaktu ba balada tasi nian tanba fatin sira-ne’e mak sai uma ba sira,” nia haktuir.

 Zelia hatutan, durante servisu ne’e, sira hala’o duni tuir prosedimentu ne’ebé hetan husi Blue Ventures, hodi halo implementasaun no avalia desizaun sira kona-ba ekosistema lokál no peskas aleinde ne’e bele sustenta no adapta jestaun liuhusi tempu.

“Kona-ba tara-bandu ne’e bainhira komunidade sira kontra regulamentu ne’e estabelese ona husi konsellu suku hodi jere rasik sira-nia rekusru tasi no sansaun ba kontra regras ekosistema mariña nian sei multa mínimu osan atus rua ba leten”, nia hateten.

Entretantu, totál partisipasaun feto iha atividade ne’e mak hanesan grupu monitoriza peskas nian iha projetu ekosistema mariña ne’e kompostu husi Hera ema na’in-hitu, husi Behau nain-tolu, Lian Lidu na’in-tolu, enkuantu partisipaasaun feto iha interkámbiu koñesimentu hamutuk na’in-43, kompostu husi suku Ilimanu no Hera.

 

Jornalista: Alexandra da Costa

Editór: Rafael Ximenes de A. Belo

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!