iklan

EDUKASAUN

ME laiha rekursu muda okupante resintu eskola maibé husu hamamuk ho voluntária

ME laiha rekursu muda okupante resintu eskola maibé husu hamamuk ho voluntária

Ministra Edukasaun, Dulce de Jesus Soares. Imajen TATOLI/António Daciparu

DILI, 06 Maiu 2026 (TATOLI)—Ministra Edukasaun, Dulce de Jesus Soares, hateten Ministériu Edukasaun (ME) laiha rekursu atu muda komunidade ne’ebé hela iha resintu eskola sira maibé husu hamamuk fatin hodi kontribui ba dezenvolvimentu infraestrutura eskolár.

“Ami laiha rekursu ida atu garante no muda maibé ida-ne’e servisu administrasaun no autoridade munisipál nian. Maibé, karik komunidade ne’ebé hela iha resintu eskola mak simu ona notifikasaun entaun husu halo mamuk nune’e ita bele halo dezenvolvimentu ba eskola liliu aumenta saladeaula, konstrui refeitóriu no koziña,” Ministra Dulce informa ba jornalista sira iha salaun ME ,Vila-Verde, Kuarta ne’e.

Ministra Dulce hatutan eskola ida tenke moos no seguru mak presiza parte hotu nia kontribuisaun.

“Husu ba okupante sira katak hela iha rai Estadu ne’e fila bá idaidak nia fatin orijen nune’e Governu liuhusi Ministériu Edukasaun bele hala’o nia servisu ho di’ak. Tanba eskola ne’e ita-nia oan sira atu aprende ho hakmatek no fatin tenke moos hodi labele prejudika fali estudante sira-nia aprendizajen,” nia akresenta.

Kona-ba família okupante balun nia oan mak eskola ne’e, Ministériu Edukasaun sempre koordena ho autoridade munisipál atu muda fali b’a eskola seluk ne’ebé besik sira.

Notísia relevante: Uma-kain ualu okupa arredór EBF 639 Bebonuk disturba prosesu aprendizajen

Entretantu, Diretór Servisu Edukasaun Munisipál (SEM), Sabino da Costa Pereira, hateten SEM Dili kontinua planu hasai família ne’ebé mak okupa arredór eskola iha kapitál.

Nia dehan eskola sira-ne’ebé mak família seidauk sai mak Eskola Báziku Filiál (EBF) Bebonuk, EBF Aimutin, EBC Fatumeta, EBF Bidau Masaur, EBF Bidau Metiaut, inklui pre-eskolár balun.

“Ita sei halo planu. Ita labele túr naran hasai maibé presiza halo aprosimasaun ba okupante sira hodi enkontru foin deisde. Tanba ita halo koordenasaun ho autoridade lokál atu oinsá hamamuk fatin iha eskola sira, para ita konstrui sala refeitória ba estudante sira, aumenta saladeaula no halo mós koziña ba merenda askolár. Nune’e semana tuirmai mak planu ba EBF Bidau Masaur,” nia dehan ba jornalista sira iha resintu Ministériu Negósiu Estranjeiru no Kooperasaun (MNEK), Prai dos Coqueiros, Dili, Segunda (04/05).

Enkuantu, eskola sira-ne’ebé mak hasai ona okupante mak hamutuk neen (6) hanesan Eskola Sekundáriu Públiku 10 Dezembru, Ensinu Báziku Akadiru-hun, EBC Sergio Vieira de Mello, EBC Hera, EBF Bemori no EBF Esperansa Pátria.

“Maibé, hosi eskola sira ita foka uluk lai ba eskola bázika no pre-eskolár tanba sira mak ita implementa ona programa merenda eskolár. Tanba ita planu atu konstrui koziña, sala refeitória no saladeaula. Presiza aumenta saladeaula tanba iha eskola balun ne’ebé mak la’o ho turnu tolu hanesan EBF 12 Outubru, EBF Fumentu, EBF Cinco Komoro, entaun prosesu aprendizajen la másimu,” nia argumenta.

Kona-ba EBF Bebonuk ne’e sei iha planu nia laran tanba servisu barak, ne’ebé pesiza haree, ida-ne’ebé mak sai prioridade ba SEM Dili atu hasai komunidade.

Ho asuntu okupante okupa arredór eskola, Prezidente Autoridade Munisípiu Dili (AMD), Francisco dos Santos, hateten AMD nia parte halo ona levantamentu dadus ba okupante iha arredór eskola.

“Autoridade halo tiha ona levantamentu ba eskola sira-ne’ebé maka okupante sira okupa hela. Dadus sira submete ona ba ME no Ministériu Administrasaun Estatál (MAE) para halo indemnizasaun tanba laiha problema bainhira ME atu konstrui ka estende tan aula ka salaun ruma,” Prezidente AMD dehan.

Tuir lei Nú. 1/2003 hateten katak rai no uma ka patrimóniu sira ne’ebé maka Estadu Portugés ho Estadu Indonézia, inklui mós nia komunidade husik hela, provizoriamente Estadu Timor-Leste liuhosi Terra no Propriedade maka administra.

Atu regula hodi fó legalidade ba ema ne’ebé uza no okupa rai ho uma abandonadu sira-ne’e maka iha 2004 mosu tan Dekretu Lei Nú. 19//2004 hodi ko’alia kona-ba sidadaun sira-ne’ebé maka uza ho okupa rai no uma abandonadu sira tenke halo kontratu arrendamentu ho Estadu liuhosi Terra no Propriedade, nune’e bele konsidera okupasaun sira-ne’e sai legál.

Jornalista: Osória Marques

Editór: Xisto Freitas da Piedade

 

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!