iklan

OEKUSI

MAE rekomenda RAEOA prepara proposta Orsamentu Retifikativu 2026 no PAA 2027

MAE rekomenda RAEOA prepara proposta Orsamentu Retifikativu 2026 no PAA 2027

OEKUSI, 11 Maiu 2026 (TATOLI) – Ministériu Administrasaun Estatál (MAE) rekomenda ba Autoridade sira iha Rejiaun Administrativa Espesiál Oekusi Ambeno (RAEOA), atu prepara ona proposta ba ajustamentu Orsamentu Retifikativu tinan-2026 no prepara mós  elaborasaun Planu Asaun Anuál (PAA) ba Orsamentu Jerál Estadu (OJE) 2027 nian.

Diretór Jerál Desentralizasaun no Governu Lokál husi MAE, António Guterres, hato’o rekomendasaun ne’e iha salaun adaministrasaun Numbei Oekusi, ohin, Tanba Autoridade RAEOA iha ona kompeténsia hafoin simu pose husi Governu nu’udar estrutura definitiva.

“Ne’e depende ba kompeténsia no elaborasaun ba preparasaun husi Autoridade RAEOA nian atu halo submisaun ba ministériu, liliu ba superentendente orgaun tuteladu, ne’ebé ohin ami mai fasilita oinsá mak bele halo elaborasaun atu aprezenta proposta, inklui fasilita elaborasaun Planu Asaun Anuál (PAA) 2027 nian, liuhusi narrativa programa no orsamentu, ida-ne’e maka ami fasilita, agora daudaun Diresaun Nasionál Planeimentu Finansa Munisipál hala’o hela sesaun ida-ne’e iha autoridade sira-nia fatin,” nia hateten iha salaun administrasaun Numbei, ohin.

Notísia relevante:MF inisia medida hitu ba Ajustamentu Orsamentu Retifikativu ho montante biliaun $2,4

Diretór Jerál ne’e, rekorde fali katak, antes ne’e iha loron kuarta-feira, 06 Maiu 2026, Ministru Administrasaun Estatál, fó ona orientasaun ba Autoridade RAEOA atu oinsá prepara proposta orsamentu atu aprezenta iha Komisaun Revizaun Orsamentu ba Retifikativu.

Iha Proposta orsamentu ne’e, Ministru husu atensaun husi Autoridade RAEOA ba saláriu e vensimentu, bens no serbisu, kapitál dezenvolvimentu, kapitál menór no transferénsia públika no funsionamentu Fundu Espesiál Dezenvolvimentu (FED).

Iha ámbitu reuniaun ne’e, Ministru MAE mós orienta Prezidente RAEOA no estrutura foun atu tau atensaun ba área edukasaun, saúde, obras públika no buka identifika projetu sira-ne’ebé finánsia husi PNDS, no kontrola implementasaun programa merenda eskolar.

Notísia relevante:Posibilidade, Kontratu Funsionáriu 1.500-resin iha RAEOA sei “hapara”

Iha biban ne’e, Prezidente Autoridade RAEOA, Régio da Cruz Salu, sei halo uluk reuniaun ho Sekretáriu Rejionál na’in-tolu no Diretór Rejonál na’in-21 atu aprezenta idak-idak nia proposta, ne’ebé prioridade liu maka saláriu no vensimentu.

“RAEOA nia importante liu iha proposta Orsamentu Retifikativu maka saláriu vensimentu ba estrutura foun ne’ebé iha, maibé laiha alokasaun orsamentu iha 2026 ne’e, liliu sira-nia serbisu,” nia hateten iha Oekusi, ohin.

Tuir nia, kona-ba sira-nia funsionamentu hanesan saláriu no vensimentu, durante ne’e iha Diresaun sira uluk, agora kontinua utiliza no mós halo ona ezesisíu iha semana kotuk, distribui uitoan ona husi diresaun tuan ba diresaun agora sira foun ne’e, maibé kona-ba serbisu atu halo tuir atribuisaun misaun no tarefa, seidauk iha orsamentu.

“Ne’ebé, kuandu ita la propoin iha retifikativu, sira sei laiha serbisu to’o fulan-Dezembru 2026, tanba ema simu ona pose, ita labele husik sira simu vensimentu maibé laiha serbisu,” nia hateten.

Aleinde ne’e, iha mós dívida anteriór iha 2025, ne’e kategóriza hanesan dívida naun finanseira ho rasionalidade no justifikasaun ida bele simu, tan ne’e nia prosesu ne’e tenke rigór liuhusi aprovizionamentu tuir lei ne’ebé regula kona-ba dezpeza sira-ne’ebé tenke hetan selu.

Maibé kona-ba nia totál atu propoin iha Orsamentu Retifikativu ne’e, Prezidente Autoridade RAEOA, Régio da Cruz, seidauk pronúnsia, tanba sei hein konsolidasaun proposta husi kada diresaun idak-idak.

“Ha’u seidauk bele pronúnsia, komesa aban ba oin, imi mídia sira sei hatene proposta RAEOA nian ne’e hira, maibé foku importante mak aliña ho objetivu prinsipál Governu nia objetivu atu halo retifikativu, ne’ebé ita sei propoin ba de’it esensiál no prioridade sira, tanba nia fundu la prevee iha OJE 2026 ne’e, tanba ho mudansa estrutura RAEOA foin daudaun ne’e,” nia hateten.

Notísia reelvante:PN aprova proposta OJE 2026 iha finál globál

Antes ne’e, iha loron 21 Novembru 2025 Parlamentu Nasionál (PN) liuhusi reuniaun plenaria estraordinária, aprova ona proposta OJE ba tinan fiskál 2026 ho montante $2.214.689,195 iha finál globál ho votu afavór 42, kontra 0 no abstensaun 23.

Proposta ne’e aloka ba saláriu no vensimentu $476.870.249, bens no servisu korrente $447.904.446, transferénsia públika $820.710.160, kapitál menór $32.556,96, kapitál dezenvolvimentu $436.647.379.

Proposta orsamentu iha sub-setór tolu hanesan koloka ba administrasaun sentrál, seguransa sosiál, no sub-setór Rejiaun Administrativa Espesiál Oekusi-Ambeno (RAEOA), ho totál biliaun $2,291.

Orsamentu ne’e prevee biliaun $2,215 ba Administrasaun Sentrál, millaun $60 ba RAFOA, millaun $30 mai husi reseita rasik, Seguransa Sosiál millaun $170, no millaun $46 mai husi reseita rasik.

Jornalista: Abílio Elo Nini

Editór: Rafael Ximenes de A. Belo

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!