OEKUSI, 02 Marsu 2026 (TATOLI) – Konsellu Veteranu hamutuk ho Autoridade Rejiaun Administrativa Espesiál Oekusi Ambeno (RAEOA), segunda ohin, realiza misa iha igreja tuan no kari ai-funan iha semitériu bairru Santa-Roza hodi komemora loron nasionál veteranu ba dala-IX nian.
Komemorasaun loron nasionál veteranu ba dala-IX iha tinanne’e ho tema ‘Unidade Diversidade ho nia Sentidu Patriotizmu,’ signifika, ‘Ita bele namkari iha diferente kultura liliu polítika maibé sentidu ba nasaun ne’e ida de’it’.
Prezidente Konsellu Veteranu Oekusi, António da Conçeição ho naran kódigu ‘Mau-Ki’ak Lifau’, informa, misa no kari ai-funan ne’e atu hanoin hikas loron éroi sira-nian, ne’ebé fó sira-nia kontribuisaun ba luta libertasaun nasionál iha Timor-Leste.

“Loron 03 Marsu, ita hanoin fila-fali tempu pasadu, ita-nia maluk FALINTIL sira, re-organiza malu hodi kontinua luta atu defende ita rai doben Timor-Leste, ohin ita hala’o misa no kari ai-funan atu ondra ba sira-ne’ebé agora la hamutuk ona ho ita,” nia hatetan, iha semitériu Santa-Kruz bairru Santa-Roza, ohin.
Nia hateten, iha momentu ne’ebá, kuandu baze apoiu rahun, barak mak tuun mai vila, barak mak mate no barak sei kontinua funu iha ai-laran hodi kontra inimigu sira. Tanba ne’e, Maun Bo’ot Kay Rala Xanana Gusmão, estratéjia oinsá ho nia matenek ne’ebé iha, re-organiza fila-fali maluk FALINTIL sira hodi kontinua funu.
Nune’e mak ohin loron, ita sei kaer nafatin liafuan FALINTIL, atu buka ho liafuan ida hakerek nanis kedas katak ‘Mate ka Moris Ukun Rasik aan’, “Independénsia ne’ebé ita hetan mai husi dalan ida-ne’ebé difisil tebes, independénsia ita manqn ho sakrifisíu, intimidasaun, torturasaun, violasaun, kastigu balun to’o lakon sira-nia vida.
“Tanba ne’e, maluk patriota sira, ohin ita fó omenajen ba sira, ita partisipa kontinua mai sunu lilin tau ai-funan, atu fó omenajén ba sira-ne’ebé luta kontra okupasaun to’o ita hetan ita-nia vitória, funu ne’e hahú kilat no hakotu ho pregu. Ohin ita balun sei moris fó onra nafatin liu-liu FALINTIL sira, ne’ebé ohin loron Maromak bolu ona sira, maibé ita reja nafatin ba sira atu sira mós hetan fatin di’ak iha Maromak nia kadunan santu,” nia hateten.
Notísia relevante: Governu prevee rihun $150 ba Loron Nasionál Veteranu
Diretór Jerál Rejiaun Oekusi, Domingos Punef, reprezenta Prezidente Autoridade RAEOA, konsidera selebrasaun loron veteranu importante atu fanun jerasaun foun sira atu hatene istória luta nian.
“Husi Autoridade RAEOA husu deskulpa tanba ohin funsionáriu balun mós la partisipa, maibé ha’u espera ba futuru selebrasaun loron veteranu hanesan ohin hothotu tenke ativu ho laran di’ak no hanoin di’ak, tanba loron ohin importante, tanba veteranu mak riin ba nasaun, hanesan uma ida, uluk sira mak buka oinsá harii uma ida, to’o ohin ita bele goza ukun rasik aan ne’e, ne’ebé loron ohin importante ba jerasaun kontinuadór atu hatene istória luta nian,” nia hateten.
Notísia relevante:Loron Nasionál Veteranu, “Reflete pasajen, relembra prezente no projeta iha futuru”
Estadu deside loron 03 Marsu ne’e sai Loron Nasionál Veteranu tanba iha loron 03 Marsu 1981, Timor-Leste hahú reorganiza funu ba libertasaun nasionál, hafoin baze-de-apoiu rahun.
Data istórika ne’e liga ba Konferénsia Nasionál FRETILIN iha Maubai (Vikeke) no iha loron 03 Marsu ho orientasaun husi membru Comité Central da FRETILIN (CCF) sobrevivente na’in-rua, Xanana Gusmão no Ma’Huno, no konferensista sira hili membru CCF na’in-sia (9) foun tan no foti desizaun importante lubuk ida, hodi libertasaun nasionál iha reorganiza luta territóriu tomak.
Husi konferensia ida-ne’e mak rezisténsia armada moris filafali iha ai-laran no povu hetan fali nia esperansa no halo mundu hakfodak.
Selebrasaun dahuluk ba Loron Nasionál Veteranu ne’e, akontese iha tinan-2017. Veteranu no Kombatente Libertasaun Nasionál sira kompostu hosi Frente Armada, Frente Klandestina no Frente Esterna ka Diplomátika.
Notísia relevante:Loron Nasionál Veteranu, fundadór FRETILIN hato’o reflesaun ba kauza komún
Jornalista: Abílio Elo Nini
Editór: Rafael Ximenes de A. Belo




