iklan

INKLUZAUN SOSIÁL, MUNISÍPIU, VIKEKE

UNDP motiva feto Viqueque kontribuisaun prosesu dezenvolvimentu iha  suku no nasionál

UNDP motiva feto Viqueque kontribuisaun prosesu dezenvolvimentu iha  suku no nasionál

Feto potensiál Viqueque partisipa semináriu, iha salaun administrasaun Viqueque, kinta (19/10/2023). Imajen Tatoli/Vitorino Lopes da Costa

VIQUEQUE, 19 outubru 2023 (TATOLI)–United Nations Development Programme (UNDP) motiva feto munisípiu Viqueque hodi fó kontribuisaun ba prosesu dezenvolvimentu iha nível suku no nasionál.

Reprezentante UNDP, Lívio Soares, hateten, ema hotu tau liman hamutuk atu redús aktu sira-ne’ebé prejudika hasoru inan feto sira iha uma-kain laran.

“Ita hotu iha esperansa hodi hamosu hanoin foun hariku inan feto, tanba dala barak lideransa sira sempre ko’alia feto forte nasaun forte. Nune’e, saida maka ita bele halo atu feto forte no nasaun sai forte, maka ita koko implementa atu feto partisipa iha dezenvolvimentu suku no nasionál. Hahú hosi kontribuisaun ki’ik maka sai boot no presiza mellora koñesimentu ba inan feto sira iha área dezenvolvimentu, liu-liu ba ita-nia suku no nasaun,” Lívio Soares, informa, durante abertura semináriu ne’ebé organiza hosi UNDP no Sekretária Estadu Igualidade (SEI) ba feto potensiál Viqueque, iha salaun administrasaun Viqueque, kinta ne’e.

Nia konsidera, importante atu envolve feto iha dezenvolvimentu hodi kria balansu entre mane no feto ba prosesu tomak. Partisipasaun feto iha dezenvolvimentu suku no papel lideransa suku ba prevensaun violénsia bazeia ba jéneru iha munisípal Viqueque.

“Presiza hakbi’it feto hodi kompete ba pozisaun nível foti desizaun kona-ba planu no programa dezenvolvimentu suku. Tanba ne’e, UNDP liuhosi programa Spotlight serbisu hamutuk SEI realiza semináriu ho objetivu atu hakbi’it kapasidade feto, liuhosi fó motivasaun no koñesimentu ho nia potensialidade sira hodi prepara-an atu partisipa iha polítika dezenvolvimentu no atu kompete iha eleisaun sira ne’ebé mak sei akontese iha tinan ida-ne’e no tinan tuir mai,” nia akresneta.

Notísia relevante : UNDP sei fornese bee-moos ba uma-kain 200 iha Lour

Reprezentante ne’e dehan, feto asume knaar lideransa iha suku hodi buka rezolve no solusiona problema sosiál sira, liu-liu minimiza violénsia bazeia ba jéneru iha komunidade nia le’et.

Aleinde ne’e, partisipasaun feto Iha polítika dezenvolvimentu importante tebes, kabe ba polítika igualdade jéneru iha prátika kuantidade persentajen feto iha polítika no ekonomia Estadu, liu-liu partisipasaun feto iha nível autoridade munisipál iha nia preparasaun kompete ba eleisaun suku tinan ida-ne’e.

Iha fatin hanesan, Sekretáriu munisípiu Viqueque, Teotónio Sarmento da Silva, husu feto Viqueque hahú preprara-an ho di’ak no fó korajen ba feto maluk atu partisipa kualker kompetisaun inklui iha eleisaun suku hodi kompete ho mane sira.

“Ita la’ós atu hanorin malu, maibé atu kompleta ita-nia koñesimentu di’ak, oinsá feto sira tenke prepara-an ho di’ak no fó korajen ba feto maluk sira atu partisipa iha kualkér kompetisaun ho mane sira. Atu asume papél lideransa bainhira fó fiar. Lakon ka manan ne’e la’ós kestaun, maibé importante feto ho mane iha igualdade jéneru iha nia partisipasaun, iha kualkér kompetisaun vida polítika, sosiál no ekonómiku ho másimu,” nia fó korajen.

Iha Konstituisaun RDTL fó biban hanesan ba feto, liu-liu artigu 16 kona-ba igualdade jéneru nian, katak feto no mane iha direitu hanesan hodi partisipa iha kualkér atividade polítika, sosiál no ekonomia. Partisipasaun igualdade ho kuantidade feto iha kandidatura previstu iha Lei Eleitorál, Lei Suku nú. 9/2016.

Nia reforsa, envolvimentu atu fó kontribuisaun iha prosesu dezenvolvimentu Timor-Leste, sai líder lokál nível suku, munisipál, no nasionál feto nia partisipasaun. Maski kandidata Xefe suku no aldeia feto iha oportunidade atu manán ka lakon, importante feto tenke hatudu nafatin ninia potensialidade atu kompete nafatin bainhira iha oportunidade.

“Lakon la signifika taka dalan ba feto sira-nia partisipasaun, maibé hanesan feto nafatin iha korajen atu kontribui,” nia tenik.

Atividade semináriu durante loron-ida ne’e realiza hosi UNDP, serbisu hamutuk ho SEI ne’ebé hetan partisipasaun hosi feto potensiál sira iha postu Uatulari, Ossu, Uatucarbau, Lacluta no Viqueque Vila.

Jornalista     : Vitorino Lopes da Costa

Editora          : Julia Chatarina

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!