VIKEKE, 29 Maiu 2025 (TATOLI)—Diretór Servisu Ministériu Agrikultura Peska, Pekuária no Floresta (SMAPPF) munisípiu Vikeke, Olivio Soares Freitas, hateten iha tinan 2025 identifika poténsia natar hamutuk ektare 514.77 ne’ebé daudaun ne’e ativu ba produsaun hare iha munisípiu Vikeke.
“Munisípiu Vikeke área natar totál hamutuk ektare 9.793 no husi númeru ne’e iha tinan 2025 ita halo espansaun ba ektare 514.77. Dezafiu ne’ebé ita enfrenta mak ema halo natar mak menus. Natar ita halo espansaun no irrigasaun mós ita hadi’a aumenta, maibé ita-nia aman sira idade ona ne’ebé sai problema ida ba ita,” Olivio Soares Freitas hateten ba Agência Tatoli, iha nia kna’ar fatin, ohin.
Diretór SMAPPF munisípiu Vikeke ne’e hatutan, ba natar ektare 514.77 ne’e iha tinan 2025 halao espensaun ba natar foun ne’e totál ektare 306,75, ne’ebé uza irrigasaun tradisionál no agrikultór sira komesa kuda hare, nune’e iha tinan 2025 SMAPPF hetan tonelada 12 no distribui ona ba agrikultóa sira iha minisípiu Vikeke.
“Ami kontinua akompaña ita-nia agrikultór sira hodi implementa sistema Prátika Agrikultura Di’ak (PAD) ita bele gasta fini kilo ualu (8), kompara uza sistema tradisonál sei gasta fini barak. Tanba ne’e, liuhusi sistema PAD ita garante katak iha tinan 2025 sei hasa’e produsuan hare,” nia hateten.
Nia relata, produsaun hare iha munisípiu Vikeke iha tinan 2023 ne’e produsaun hare ne’e tonelada rihun 15, nune’e iha tinan 2024 produsaun hare atinje tonelada rihun 19.
“Enkuantu, iha tinan ida-ne’e ita sei hasa’e produsaun hare sei atinje tonelada rihun 20 tanba agora hahú kuda no espansaun hare 5114.77 automatika produsaun sei sa’e,” nia dehan.
Aleinde ne’e, nia dehan, MAPPF mós destaka eskavatór hamutuk unidade tolu (3) iha munisípiu Vikeke hodi fó asisténsia ba irrigasaun sira-ne’ebé mota estraga, atu labele difikulta ba distribuisaun bee ba natar sira.
Tuir dadús irrigasaun iha munisípiu Vikeke totál irrigasaun hamutuk 82, kompostu husi postu Ossú irrigasaun totál 14 no husi númeru ne’e irrigasaun tradisionál hamutuk sia (9), semi tékniku lima (5), irrigasaun di’ak 13 no ida (1) ho konidsaun aat, postu Lakluta totál irrigasaun hitu (7), irrigasaun tradisionál tolu (3), semi tékniku haat (4), irrigasaun di’ak hitu (7), postu Vikeke Vila irrigasaunhamutuk 35, irrigasaun tradisionál 31, semi tékniku haat (4), irrigasaun di’ak 22 no konidsaun aat 13.
Nune’e, iha Uatulari ne’e irrigasaun hamutuk 12, irrigasaun tradisionál hitu (7), semi tékniku tolu (3), irrigasaun tékniku tolu (3), irrigasaun di’ak haat (4) no konidsaun aat ualu (8), postu Uatukarbau iha irrigasaun hamutuk 14, irrigasaun tradisionál neen (6), semi tékniku haat (4), irrigasaun tékniku haat (4), irrigasaun di’ak lima (5) no konidsaun aat hamutuk sia (9).
Jornalista : Vitorino Lopes da Costa
Editór : Cancio Ximenes
