DILI, 02 Dezembru 2025 (TATOLI)–Membru Komisaun G Asuntu Edukasaun iha Parlamentu Nasionál (PN), Mateus da Cruz hateten Ministériu Edukasaun (ME) presiza tau importánsia ba pilár tolu hanesan rekursu umanu, kurríkulu no fasilidade.
“Ita ko’alia kona-ba rekursu umanu, profesór sira-ne’e tenke kompletu, tenke hanorin ho di’ak, kurríkulu mós kuandu la tuir ho situsaun reál nasaun nian, sei labele garante. Kuandu la adapta ba situsaun Timor nian no infraestrutura mós la kompletu, bainhira labarik ba eskola mak udan, bee tama hotu eskola laran, obrigatoriamente prosesu aprendizajen labele la’o. Tanba ne’e, presiza pilár tolu importante ne’e,” nia dehan.
Deputadu Mateus dehan, daudaun ne’e setór edukasaun nafatin sai prekupasaun husi dirijente eskola sira, maski ME halo esforsu atu hadi’a, maibé seidauk bele rezolve problema infraestrutura hanesan saladeaula la sufisiente, menus fasilidade iha eskola públiku sira, hahú husi pre-eskolár to’o ensinu sekundáriu jéral.
“Eskola públika sira-ne’ebé konstrui husi Governu iha territóriu maioria Ministériu Edukasaun seidauk kompleta fasilidade, hanesan kadeira, meza, biblioteka no seluk tan. Difikuldade hirak-ne’e, difikulta tebes estudante sira atu halo prosesu aprendizajen ho di’ak, tanba estudante balun tenke tuur iha rai, balun tenke hamrik de’it no balun tenke túr sena malu iha kadeira no meza ida,” Membru Komisaun G dehan iha Otél Timor, hafoin partisipa iha semináriu nasionál kona-ba Violénsia Bazeia ba Jéneru.
Tuir nia katak direjente eskola sira informa fasilidade eskola sai hanesan fatór importante ida, atubele garante ensinu aprendizajen ho kualidade ba estudante sira, maibé kuandu eskola menus fasilidade, mak eskola labele garante kualidade edukasaun ne’ebé di’ak ba estudante sira.
Aleinde fasilidade, reprezentante povu iha PN ne’e mós preokupa ba eskola sira tanba eskola balun manorin la sufisiente, balun tenke hanorin ho oras ne’ebé liuhusi kuadru pesoál, balun estudante tenke abandona, balun matéria labele la’o tanba laiha manorin espesífiku.
“Kada profesór tenke hanorin ho oras 24 iha saladeaula. Maski Ministériu Edukasaun koko no esforsu iha tinan barak nia laran atu rezolve liuhosi teste bolsa kandidatura, maibé eskola sira liuliu eskola rurál kontinua enfrenta menus manorin,” Mateus haktuir.
Nia subliña, problema edukasaun la’ós kestiona de’it husi dirijente eskola sira, maibé husi ukun-na’in balun, liuliu deputadu sira mós preokupa tanba sira tun direta bá halo fiskalizasaun iha eskola.
Jornalista: Osória Marques
Editór: Xisto Freitas da Piedade





