BOBONARU, 28 Janeiru 2026 (TATOLI)-Postu Saúde Bilimau, iha suku Purugua, postu administrativu Kailaku, munisípiu Bobnonaru, enfrenta problema falta rekursu umanu no bee-moos, ne’ebé akontese tinan barak ona.
Leonardo Maubere, abitante Bilimau haktuir katak daudaun ne’e pesoál saúde sira kuru de’it bee iha komunidade nia uma hodi uza ba nesesidade loroloron no iha tempu udan uza de’it udan-been.
Notísia relevante: MS rekoñese profisionál saúde menus maibé sistema saúde funsiona nafatin
“Bee-moos laiha, uza lisuk komunidade nia [bee] más la to’o atu halo atendimentu iha ne’e. Susar uitoan, pesoál saúde sira serbisu iha ne’e presiza mós bee, ne’ebé ami rekomenda ba Governu atu tau atensaun ba bee-moos ne’e”, nia hato’o ba jornalista sira, iha postu saúde Bilimau.
Aleinde ne’e, problema falta rekursu umanu ne’e afeta tebes ba atendimentu saúde, liuliu bainhira akontese situasaun emerjénsia ruma.
Antigu xefe suku Purugua ne’e haktuir katak, iha mandatu Governu Daualuk, koloka ona pesoál saúde na’in-tolu iha postu saúde referidu, maibé agora iha de’it na’in-ida mak halo atendimentu ba komunidade ne’ebé mai ho moras oioin.
“Servisu la’o duni, más ema ida de’it labele halo servisu mesak. Presiza na’in-rua ka tolu, tanba ida agora servisu ne’e m ós iha nesesidade, karik nia sai, presiza ema ida hela iha ne’e para atendimentu kontinua”, nia dehan.
Leonardo Maubere relata katak postu saúde ne’e mós foin lalais afeta ba inundasaun tanba kauza husi volume bee-mota maka’as. “Akontese tinan-tinan. Ami komunidade iha ne’e halo mitigasaun, más labele, entaun tinan ne’e bee sa’e duni. Ami mós labele halo buat ruma, fatin ne’e risku uitoan. Kuandu beibeik, bee bele sobu postu saúde ne’e. Governu presiza tau-matan para halo prevensaun para bee ne’e labele estraga postu saúde ne’e”, nia lamenta.
Relasiona ho inundasaun, Administradór Postu Administrativu Kailaku, Rudolfo da Cruz, konfirma katak nia parte hato’o ona ba Instituutu Jestaun Ekipamentu no Apoiu Dezenvolvimentu Infraestrutura (IGEADI) Brigada Maria Tapó atu rezolve.
“Sira bá hare dereta postu saúde ne’ebé afeta inundasaun kauza husi mota ki’ik ne’ebé tama kedan ba iha resintu postu saúde nia. Ami hato’o katak karik disponivel, tempu badak ekipamentu IGEADI bele mai ona para salva tiha postu ne’e. Se la’e atendimentu saúde ba komunidade labele la’o”, nia dehan.
Diretór Servisu Saúde Munisípiu Bobonaru, Gil Bernardo Vicente, rekoñese katak postu saúde ne’e iha de’it pesóal na’in-ida. “Kuaze postu saúde sira pesóal na’in-ida de’it, tanba rekrutamentu ne’e ita hetan ida ka rua, tanba ne’e mak ita seidauk koloka. Karik ba oin mak rekrutamentu iha, fó mai barak, ita sei koloka bá iha ne’ebá”, realsa.
Kona-ba problema bee-moos, dirijente ne’e sei koordena ho Diresaun Servisu Munisipál Água no Saneamentu no Ambiente (SMASA) atu halo kanalizasaun bee ba postu saúde referidu.
Postu saúde ne’e halo atendimentu ba komunidade husi suku haat hanesan Purugu, Genulai, Atudara no Raiheu ho totál populasaun 2.554 no uma-kain 250-resin.
Notísia relevante: Estabelesimentu fasilidade saúde balun iha Likisá no Bobonaru menus rekursu umanu
Jornalista: Sergio da Cruz
Editora: Maria Auxiliadora
