iklan

Uncategorized

Ministériu Justisa efetua semináriu, diskute regularizasaun no jestaun ba rai

Ministériu Justisa efetua semináriu, diskute regularizasaun no jestaun ba rai

Vise Primeiru Ministru asuntu Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Habitasaun Komunitária Mariano Assanami Sabino akompana husi Ministru Justisa, Sergio Hornai inklui ho governante sira seluk loke semináriu nasionál kona-ba rai nian iha Salaun CNE Lalini Lariguto, tersa ohin. Foto Natalino Costa.

DILI, 24 setembru 2024 ( TATOLI) – Ministériu Justisa realiza semináriu nasionál hodi diskute kona-ba regularizasaun no jestaun ba rai hodi kontribui ba dezenvolvimentu.

Vise Primeiru Ministru asuntu Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Abitasaun Komunitária, Mariano Assami Sabino, subliña Timor-Leste garante ho nia Konstituisaun kona-ba povu hotu iha direitu ba rai.

“Entaun, semináriu ida-ne’e atu konvida ita hotu, atu fó ita-nia opiniaun, ita-nia hanoin, ita-nia ideia. Ita seidauk rezolve kona-ba rai. Tanba ne’e maka, instituisaun sira ne’ebé ke importante, iha ne’e, iha ministru, sekretáriu estadu, iha vise ministru, liuliu iha justisa nian, atu haree ida-ne’e”, Assanami dehan iha ámbitu loke semináriu nasionál kona-ba rai nian iha Salaun CNE Lalini Lariguto, tersa, ohin.

Tuir nia, Governu iha dever atu jere rai, identifika rai parte ne’ebé mak pertense ba domíniu Estadu.

“Governu mos iha dever mos atu jere rai hodi identifika ida ne’ebé pertenase ba domíniu Estadu no domíniu privadu atu ita bele halo dezenvolvimentu ho di’ak”, nia afirma.

Iha fatin hanesan, Ministru Justisa Sergio Hornai, hateten Governu realiza semináriu ida ho tema “Rai no nia vantajen, problema no solusaun hafoin Timor-Leste ukun rasik aan hodi fo grante ba dezenvolvimentu, oinsá mak Governu bele administra, oinsá mak bele regulariza atu bele iha artikulasaun, orientadu bá ekonómia ida dezenvolvimentu administrasaun ida sustentável no atu kontribui bá iha reseita doméstika ninian.

“Prontu, ita atu tenta haree, hodi konvida mós ita-nia matenek na’in sira, ne’ebé ita haree katak loroloron sira fó sira-nia observasaun akadémika, matenek, iha vizaun, iha prespetiva kona-bá problema rai, hodi kontribui ba dezenvolvimentu”, nia dehan.

Nia dehan, Governu halo jestaun ka dezeña polítika iha setór terras, presiza iha vizaun, presiza iha misaun, presiza iha objetivu ida ke loloos bá politika atribuisaun títulu rai.

“Purtantu semináriu ida ne’e, tuir perspetiva ministériu justisa nian útil no importante atu bele halo parseria ho komunidade sira, na’i-xefe suku sira, autoridade, lider komunitáriu sira, ita-ninia autoridade munisípiu no mós setór privádu sira, média komunikasaun sosiál, para ita bele halo kampaña no dizemina, hodi nune’e bele prokura solusaun bá situasaun ida-ne’e”, nia afirma.

Iha fatin hanesan, Jurista Abelino Coelho, hateten tenke iha rejime jurídiku ba lei rai hodi bele regulariza rai Estadu no privadu.

“Ita presiza iha rejime jurídiku titularidade ba proriedade, lei sira ne’ebé agora daudaun iha seidauk fo garante ba títulu propriedade ida”, nia afirma.

Padre Julio Crispin, husu ba Estadu atu halo lei hodi atribui pose tanba to’o agora Timor-Leste seidauk iha lei atribuisaun pose.

“Ita iha Konstituisaun RDTL artigu 141 koalia kona-ba sidadaun hotu iha diretu ba rai, maibé ita seidauk iha lei atribuisaun pose hodi define kona-ba direitu propriedade”, nia konklui.

Jornalista: Natalino Costa

Editór : Zezito Silva

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!