DILI, 19 Marsu 2026 (TATOLI)-Ministériu Administrasaun Estatál (MAE) halo avaliasaun faze daruak iha fulan-Juñu tinan ne’e hodi haree kona-ba preparasaun kondisaun mínima ba munisípiu sira atu simu podér lokál.
Diretór-Jerál Desentralizasaun no Governu Lokál husi MAE, António Guterres, dehan avaliasaun kondisaun mínima faze dahuluk fó sai ona rezultadu prelimináriu iha 29 Dezembru 2025, ne’ebé Primeiru-Ministru, Xanana Gusmão, simu ona relatóriu, no iha Janeiru liubá komesa divulga ba Prezidente Autoridade no prodús livru lubun hodi fahe ba estrutura serbisu munisipál sira.
Nune’e, iha Marsu ne’e Xefe Governu ho delegasaun halo vizita bá munisípiu sira atu haree besik serbisu munisipál idaidak.
Iha rezultadu avaliasaun dahuluk ne’e hetan rekomendasaun lubun ba autoridade munisípiu sira atu hadi’a kona-ba sistema arkivu, jestaun finanseira, rekursu umanu, planeamentu, no aprovizionamentu.
Tanba ne’e, ministériu serbisu hamutuk ho Institutu Nasionál Administrasaun Públika (INAP) iha tinan ne’e atu kontinua fó asisténsia ba munisípiu sira no daudaun prepara ona kalendáriu hodi fó formasaun integrada, espesífika, no jenérika relevante ho rekomendasaun ne’ebé iha.
“Juñu ita sei halo falifali avaliasaun kondisaun mínima ba etapa daruak ba munisípiu hotu, ne’ebé sei haree liubá rekomendasaun ne’ebé mai husi avaliasaun primeira ne’e. Sira hadi’a no kumpre ona ka la’e? Ninia rezultadu Ministru Administrasaun Estatál sei submete fali ba Konsellu Ministru mak delibera munisípiu ne’ebé prontu ona hakat ba eleisaun podér lokál iha tinan 2027’’, nia hateten.
Lei númeru 3/2016 kona-ba Podér Lokál no Desentralizasaun Administrativa ho nia objetivu prinsipál mak hametin demokrasia lokál, povu bele partisipa iha tomada desizaun, hasa’e efisiénsia servisu públiku, promove dezenvolvimentu ekonómiku no sosiál, munisípiu bele planeia dezenvolvimentu tuir realidade rasik, hamenus sentralizasaun iha kapitál no aumenta transparénsia no responsabilidade.
Notísia relevante: https://tatoli.tl/2026/03/16/lautein-oan-tenke-unidade-simu-simu-poder-lokal-xanana/
Jornalista: Nelson de Sousa
Editora: Maria Auxiliadora





