DILI, 19 jullu 2023 (TATOLI)–Primeiru-Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão, husu ba entidade hotu, liu-liu bankada opozisaun (FRETILIN, KHUNTO no PLP) iha Parlamentu Nasionál atu iha konsensu iha implementasaun polítika poder lokál no desentralizasaun.
“Ne’e duni tinan liman-ne’e ita hotu hamutuk hodi kria baze atu povu sente katak dezentralizasaun kuandu ita halo ho di’ak povu sei dehan ida-ne’e segundu independénsia tanba sira mak hatene, ho ida-ne’e la’ós de’it nesesidade bázika populasaun ninian, maibé infraestrutura bázika sira seluk mós sai prokupasaun boot. Ita mesak de’it labele, ha’u rekoñese katak ha’u nu’udar Pimeiru-Ministru ho mandatu ida-ne’e ba dala-tolu, ha’u tenke rekoñese katak Governu iha Dili de’it la konsege, tanba ne’e ba implementasaun desentralizasaun ha’u hakarak halo apelu ida, ita hotu hamutuk ba luta foun ida-ne’e,” Xanana hateten, iha debate no apresiasaun programa IX Governu iha loron daruak, iha Parlamentu Nasionál, kuarta ne’e.
Notísia relevante : Poder lokál no desentralizasaun administrativa sai prioridade IX Governu
Xefe Governu admite, desentralizasaun presiza iha formasaun téknika ba Governu lokál, rejionál no munisipál.
“Favór ida ita-nia kor (partidu) tau tiha ba kotuk, ita hotu haree munisípiu nia oan forma iha finansa, administrasaun, planeamentu no área sira seluk hodi Governu bele desentraliza iha kraik ne’ebá, konserteza iha asembleia munisipál bele partidu saida de’it maibé husu ita hotu partisipa, nune’e e povu sei la dehan katak partidu ida-ne’e mak halo partidu ida-ne’ebá mak halo,” Xanana akresenta.
Xanana dehan, Governu lokál rasik labele, nune’e hotu-hotu tenke hamutuk, liu-liu deputadu no deputada sira iha kompromisu ida katak atu prepara tékniku iha munisípiu sira.
“Ita labele lori kor, maibé bá nu’udar responsável nasaun ne’e nian atu ba forma no fó kbiit ba munisípiu nia oan sira, dehan katak mai kaer dezenvolvimentu iha o nia rain. Kuandu to’o tempu ba asembleia munisipál tenke iha hosi partidu sira, iha eleisaun sé mak manán no sé mak la manán, maibé atu haree tanba bainhira ita ko’alia kona-ba dezenvolvimentu, ha’u-nia esperiénsia ida la boot liu ema seluk nian, maibé esperiénsia kiik-oan ida mak ha’u iha IV Governu no V Governu. Maski ita kiik maibé ita seidauk dezenvolvidu didi’ak, Governu sentrál ne’e labele, lakonsege responde ba nesesidade hotu ne’ebé iha,” nia tenik.
Jornalista : Antónia Gusmão
Editora : Julia Chatarina




