iklan

BOBONARO, EKONOMIA, HEADLINE, MUNISÍPIU

Xefe suku Tapo-Memo: “Komunidade fa’an rai tanba irrigasaun Maliana II la funsiona”

Xefe suku Tapo-Memo: “Komunidade fa’an rai tanba irrigasaun Maliana II la funsiona”

Asosiasaun Tane Konsumidór realiza advokasia kona-ba lei protesaun konsumidór ba ajente operadór ekonomia iha Baucau, kinta (30/06). Imajen Tatoli/Natalino Belo.

BOBONARO, 30 juñu 2022 (TATOLI) – Xefe suku Tapo-Memo, postu administrativu Maliana, munisípiu Bobonaro, Joaquim Baptista, fó-sai katak rai ne’ebé poténsia ba natar ne’ebé komunidade sira fa’an tanba kauza hosi irrigasaun Maliana II la funsiona.

Xefe suku observa dezde okupasaun Indonézia mai to’o ukun-aan laiha agrikultór ida mak halo uma iha rai poténsia ba produtu agríkola, maibé ikus-ikus ne’e tanba problema irrigasaun Maliana II la funsiona.

Durante ne’e agrikultór sira halai natar uza sitema tradisionál hodi fornese bee ba natar hodi halo produsaun hare no batar époka dahuluk de’it, maibé rekursu bee sifisiente hela.

“Kauza hosi ida-ne’e (irrigasaun Maliana II la funsiona) mak komesa povu idak-idak fa’an nia rai tanba irrigasaun la funsiona, tanba tinan ida produsaun dala-ida de’it. Iha Memo, Maliana II barak nia iha ektare 1.700-resin, ha’u hanoin ne’e sufisiente atu ita halo natar hodi povu uza ba haan, maibé problema mak irrigasaun Maliana II ne’e,” nia informa ba Agência Tatoli, iha edifísiu CVTL Maliana, kinta ne’e.

Notísia relevante:Irrigasaun Maliana II la funsiona, Natar Soso nakonu ho fatuk no rai-henek

Joaquim haktuir, durante ne’e komunidade sira-ne’ebé fa’an rai ba empreza sira atu konstrui uma laiha koñesimentu hosi parte autoridade lokál.

“Ha’u haruka para, ha’u mós hatete tiha ona, imi bele halo lutu ba ita-boot nia rai ne’e imi-nia direitu, maibé labele halo uma, sá tán atu halo pertamina ida-ne’e povu la aseita, ne’ebé sira ejize mai ha’u atu halo intervensaun,” nia katak.

Xefe suku ne’e submete ona karta ba Prezidente Autoridade munisípiu Bobonaro, Ernesto de Oliveira Barreto, atu dirije órgaun soberanu sira hanesan Prezidente Repúblika, Primeiru Ministru no Prezidente Parlamentu Nasionál atu haree asuntu ne’e.

Lideransa komunitária ne’e konsidera komunidade konstrui uma iha Natar laran no empreza balu atu loke estasaun kombustível iha rai hirak-ne’e mak sei fo efeitu negativa kuantidade produsaun hare ne’ebé agrikultór sira kuda kada tinan.

“Sé harii duni pertamina, entaun mina fo’er sira-ne’e sulin fali ba natar laran entaun hare sira-ne’e bele mean hotu kedas, ida-ne’e ha’u sente agrikultór sira seluk ne’e bele vítima, depois kuandu halo uma iha laran, ita-nia natar sira-ne’e mós komesa kloot ba beibeik la kleur tán, tinan ida ka rua uma mak nakonu iha laran ona,” nia esplika.

Relasiona ho problema ne’e lideransa komunitária ne’e sujere ba VIII Governu Konstituisionál atu kria lei no regulamentu ruma hodi separa tiha rai produtiva hahú hosi ne’ebé no rai ba komunidade sira halo konstrusaun ne’e to’o iha-ne’ebé nune’e komunidade bele hatene baliza.

Notísia relevante: PA Bobonaro preokupa komunidade halo uma iha natar Maliana

Jornalista   : Sérgio da Cruz

Editór         : Evaristo Soares Martins

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!