HNGV: Inan sira moras krónika afeta ba bebé na’in 10 tenke fila
DILI, 05 janeiru 2023 (TATOLI) – Xefe Gabinete Kontrolu Kualidade, iha Hospitál Nasionál Guido Valadares (HNGV), Sara Maria Xavier, dehan bebé mate iha inan nia kabun laran hamutuk na’in 10, tanba inan sira antes ne’e sofre ona moras hipertensaun, diabetes, infesaun krónika sira seluk.
“Iha fulan dezembru, bebé ne’ebé mak mate iha inan nia kabun laran hamutuk na’in 10, tanba kauza mai husi fulan seidauk to’o, entaun moris premature ka inan sira ne’ebé mak antes ne’e sofre moras krónika sira hanesan hipertensaun, diabetes, infesaun krónika sira seluk”, Sara Maria Xavier, informa iha nia kna’ar fatin HNGV, ohin.
Nia husu ba inan isin rua sira atu nafatin kontrola aan iha sentru saúde sira ne’ebé mak besik, atu labele hamosu problema bebé mate iha inan nian kabun laran.
“Ha’u husu nafatin ba inan sira, atu isin rua karik nafatin kontrola iha sentru saúde sira ne’ebé mak besik no konsumu ai-han ne’ebé mak suadável, hanesan han modo tahan, aifuan barak atu nune’e bebé nia kondisaun di’ak no bebé bele dezenvolve ho di’ak. Bainhira iha sintoma ruma, tenke lalais ba sentru saúde ne’ebé mak besik hodi hetan konsulta atu labele fó impaktu ba bebé mate iha inan nia kabun laran”, nia esplika.
Nia hameno mós ba inan sira isin rua katak to’o ona fulan hitu tenke toba ho posizaun fila aan sorin karuk no los no kontinua nafatin sura bebé nia movimentu durante isin rua, mínimu bebé bebé book aan dala 10. Se bainhira bebé nia movimentu book aan menus husi dala 10 signifika bebé iha kondisaun ne’ebé mak presiza lalais iha intervensaun husi profisionál saúde sira.
“Husu ba inan sira hodi labele besik liubá ai-suar no sigaru suar tanba ne’e fó impaktu boot ba bebé nia saúde iha inan nia kabun laran, husu mós ba membru família sira ne’ebé mak iha inan isin rua atu labele fuma besik, tanba dalaruma impaktu mai husi sigaru suar no ai-suar sira ne’ebé mak demais hodi bele fó impaktu bebé mate iha inan nia kabun laran”, nia relata.
Nia haktuir, iha fulan dezembru, totál inan ne’ebé mak baixa iha maternidade hamutuk 493, husi númeru ne’e, totál bebé mak moris hamutuk 500 tanba balun kaduak no la iha inan ida mak lakon vida.
Jornalista : Felicidade Ximenes
Editór : Zezito Silva
