iklan

HEADLINE, POLÍTIKA

Austrália no Timor-Leste komprometidu asegura kampu Greater Sunrise iha Tasi Timór

Austrália no Timor-Leste komprometidu asegura kampu Greater Sunrise iha Tasi Timór

Bandeira Timor-Leste no Austrália. Imajen/Espesiál

DILI, 21 Dezembru 2024 (TATOLI) – Austrália no Timor-Leste anúnsia inisiativu importante foun hodi apoia dezenvolvimentu ekonómiku Timor-Leste nian.

Liuhusi deklarasaun konjunta entre Primeiru-Ministru Repúblika Demokrátika Timor-Leste no Commonwealth Austrália, país rua ne’e komprometidu atu asegura dezenvolvimentu kampu Greater Sunrise iha Tasi Timór ne’ebé sei fó benefísiu ba tempu naruk ba povu Timor-Leste sira, bazeia ba Tratadu istóriku entre Austrália no Timor-Leste ne’ebé Estabelese sira-nia Fronteira Marítima iha Tasi Timór (Tratadu Fronteira Marítima 2018).

Liuhusi komunikadu ne’ebé Tatoli asesu ohin, Governu rua ne’e servisu hamutuk atu hametin relasaun bilaterál no interese komún ne’ebé nasaun rua ne’e fahe hamutuk iha rejiaun ida ne’ebé pasífiku, estavel no prósperu.

Tratadu Fronteira Marítima 2018 ne’e kria rejime espesiál ida ba dezenvolvimentu Kampu sira Greater Sunrise nian. Durante tinan rua-resin, Reprezentante Espesiál Austrália nian ba asuntu Greater Sunrise, Onoravel Steve Bracks AC, servisu hamutuk ho Governu Timor-Leste no Austrália no setór privadu ne’ebé envolve hodi kria kondisaun ba dezenvolvimentu rekursu estratéjiku ida-ne’e.

”Atu apoia Timor-Leste nia dezeju ba asegura kreximentu ekónomiku ba tempu naruk nian, hadi’a padraun moris no diversifika ekonomia rai-laran, Austrália propoin ona atu halo investimentu signifikativu ba Timor-Leste nia futuru liuhusi estabelesimentu fundu infraestrutura dedikadu ida, ne’ebé sei finansia husi Austrália nia kuota rendimentu futuru husi projetu Greater Sunrise nian”,  dehan nota husi Governu ne’e.

Dokumentu ne’e hatutan Austrália sei estabelese fundu infraestrutura ida hodi apoia kualkér solusaun ne’ebé viavel komersialmente, ne’ebé propoin husi parte komérsial sira no hetan ona akordu husi Estadu sira bazeia ba rekizitu sira Tratadu Fronteira Marítima 2018. Iha estimativa katak projetu ida ne’e susesu bele fornese bilaun dólar barak ba fundu infraestrutura Timor-Leste nia durante projetu ne’e la’o, parte ida husi inisiativa dezenvolve nasaun nian.

“Austrália no Timor-Leste hein atu kontinua servisu hamutuk ho ajénsia komérsiu relevante sira ba ita-nia objetivu hamutuk atu realiza dezenvolvimentu projetu Greater Sunrise nian”, dehan.

Austrália rekoñese Timor-Leste nia ambisaun atu kria oportunidade empregu barak liután, Governu Austrália mós daudaun ne’e investe maka’as iha Timor-Leste ninia kampu forsa-traballu. Parseria Mobilidade Traballu no Abilidade Timor-Leste – Austrália (Timor-Leste-Australia Labour Mobility and Skills Partnership) nian sei fornese maizumenus millaun 50 dólar australianu ba tinan haat nia laran, atu prepara traballadór timoroan barak liután ho abilidade prontu atu servisu.

Investimentu ne’e sei inklui finansiamentu ba sentru rekrutamentu no formasaun foun ida iha Dili, hasa’e kualidade treinamentu lia-inglés ho kualidade aas, no aumenta asesu ba kualifikasaun ne’ebé rekoñese husi Austrália.

Liuhusi parseria ida ne’e, Timor-Leste no Austrália sei servisu hamutuk atu atinje Timor-Leste nia objetivu atu permite traballadór timoroan rihun 10 bele hetan oportunidade atu bá serbisu iha Austrália to’o tinan 2027-2028, inklui Austrália nia Eskema Mobilidade Traballadór Pasífiku Austrália (PALM, sigla inglés). Esforsu hirak ne’e sei foka ba pozisaun semi-kualifikadu sira.

”Primeiru-Ministru Timor-Leste ho Austrália hein ba oportunidade atu marka inisiativu signifikativu ne’e pesoalmente iha tinan mai ne’e, nu’udar demonstrasaun ida ba kompromisu husi nasaun rua ne’e nian ba dezenvolvimentu Greater Sunrise no forsa husi relasaun bilaterál”, nota ne’e konklui.

Notísia relasionada: Timor-Leste no Austrália reforsa kompromisu iha dezenvolvimentu Greater Sunrise

TATOLI

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!