MALIANA, 09 Abríl 2026 (TATOLI)-Komandu Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL), Munisípiu Bobonaru, Kinta ne’e fó pose ba membru Konselu Polisiamentu Komunitáriu (KPK), hamutuk 112 hodi ajuda servisu Polisiamentu Komunitária, Ofisiál Polisía Suku (OPS) hodi garante pas no establidade iha bairu, aldeia no suku iha Munisípiu refere.
Komandante PNTL Komando Munisípiu Bobonaru, Komisariu Asistente Agustino Gomes da Silva, dehan membru KPK hirak ne’e simu pose hafoin partisipa formasaun durante semana ida ne’ebé fasilita husi Fundasaun ASIA servisu hamutu ho Komando Jerál PNTL.
Komandante ho diviza fitun ida ne’e subliña KPK nia misaun mak servisu hamutuk ho Polisía Komunitária, Ofisiál Polisía Suku (OPS) no lideransa komunitária hodi identifika no buka meius oinsa fasilita rezolve problema.
Notísia Relevante:Formasaun KPK iha Lohomea fortalese seguransa no porden públika iha suku
“Signifika rezolve liu husi Nahe Biti-bo’ot, tur hamutur, koali’a ba malu, buka solusaun ne’ebé di’ak para bele termina problema ne’e ho di’ak, atu ita nia komunidade sira bele moris ho seguru, hakmatek no pas seim iha perturbasaun ne’ebé signifikadu ho nia obejetivu finál mak hakarak ita moris hakmatek, seguru no pas nia laran, ” nia hateten iha Zinajiu Maliana.
Atu garantia seguransa no Ordem Públika iha bairu, aldeia no suku, antigu komandate Unidade Patrulamentu Fronteira ne’e afirma PNTL liu husi Polisiamentu Komunitária iha estratejía tolu ne’ebé kumunga ba doutrina VIP (Vizibilidade, Involvimentu no Profesionál).
Alende ne’e PNTL mós iha prinsipiu ida katak di’ak liu prevene duke kura.
“Ne’e signifika asaun polisiál ita halo aplika faze tolu, primeiru aproxima komunidade, koali’a ho komunidade ho maneira hamaus, koalia didi’ak, influensia komunidade ho asaun ne’ebé profesionál, tuir fali asaun polisiál preventivu maka marka prezensa no hala’o patrulamentu iha suku nebee iha aktividade ruma fó seguransa, tuir fali asaun polisiál Represivu, kuandu aproxima, koali’a, hamaus la rona, Autoridade Seguransa halo asaun represivu urjenti, por ezemplu halo identifikasaun, halo investigasaun hodi aprezenta ba ministeriu públiku, no iha mós asaun polisiál rehablitative no kurativu, ” nia dehan.
Iha biban ne’e mos Prezidente Autoridade Munisípiu Bobonaru, Paulo Moniz Maia, orgulu no fiar katak KPK sei sai parsieru PNTL ne’ebé di’ak liu no sai solusaun únika atu konsola povu moris ho hakmatek iha aldeia, nune’e bele redús no kombate númeru konflitu no kazu disputa.
“Ita nia OPS mesak labele halo buat ida, entaun ita tenke servisu hamutuk ho komando Munisípiu Bobonaru, atu nune’e ita nia povu bele moris hakmatek. Ita hakmatek presiza seguransa ida ne’ebé di’ak,” nia dehan.
Nia mos dehan molok hala’o misaun KPK sira tenke kaer Liafuan save tolu mak hanesan Vontade, Voluntarizmu no Responsablidade tuir lei haruka.
“Ha’u fiar imi sei hatudu duni imi nia rezultadu servisu, atu dudu responsablidade perante povu no nasaun, liu-liu iha loron bo’ot igreja nia no estadu nia imi tenke servisu maka’as, imi tenke brani ho imi nia pozisaun, imi tenke brani hasoru fizikamente, no mentalmente tuir lei no ordem,” nia hakotu.
Nune’e mos, Koordenadora Fundasaun Asia, Adelio Tilman, apresiza ho entuziamu membru KPK ne’ebé voluntariamente hakarak kontribui ba hadi’a seguransa iha rai-laran.
Tilman dehan fundasaun Asia sei apoia governu fasilita ba membru KPK sira fazeadamente.
“Ha’u fiar katak membru KPK sira bele servisu ho di’ak hodi ajuda ita nia komunidade sira moris hakmatek iha moris lor-loron nia,” tenik Tilman.
Biban ne’e, Prezidente KPK suku Saburai, Abel Manu Mali, destaka sira nia prontidaun atu servisu hamutuk ho PNTL hodi prevene no reduz konflitu iha baze.
“Ami sei uza ami nia kapasidade ne’ebé ami hetan iha formasaun no ba oin ami sei komvoka inkontru hamutuk hodi bele kontrola iha suku atu minimiza no kombate krimi ne’ebé sempre akontese iha suku no aldeia,” nia dehan.
Enkuantu membru KPK hirak ne’e mai husi suku Holsa 24, Lahomea 47, Ritabou 27 no Saburai 14 no tuir planu husi Fundasaun Asia no PNTL sei fasilita formasaun tan tanba ba suku ida iha postu Administrativu Balibo.
Notísia Relevante:Autoridade Vikeke sei sosa motorizada unidade 38 apoiu servisu KPK iha suku 38
Jornalista: Sergio da Cruz
Editora: Armandina Moniz




