DILI, 28 abríl 2023 (TATOLI)—Prezidente Komisaun Juridisaun Nasionál (KJN) hosi partidu FRETILIN, Joaquim dos Santos, husu ba Komisaun Nasionál Eleisaun (CNE, siglá portugés) atu notifika hodi bolu atensaun ba indivídu balun ne’ebé utiliza atributu partidu FRETILIN nian iha komísiu partidu seluk hodi fó apoiu mós partidu seluk.
Notísia Relevante: FRETILIN hakarak hadi’a sistema edukasaun inkluzivu no kampu serbisu

“Komisaun Juridisaun Nasionál partidu FRETILIN hamutuk ho órgaun sentrál partidu nian hakarak apela ba CNE atu kumpre regra kampaña eleitorál nian hodi hasai notifikasaun ba indivídu ka partidu ne’ebé viola regra kampaña eleitorál parlamentár, ne’ebé sidadaun no militante FRETILIN hamriik iha palku partidu seluk uza atributu FRETILIN hodi apoiu partidu seluk,” Prezidente KJN ne’e hato’o liuhosi konferénsia imprensa ba jornalista sira iha Comité Central Fretilin (CCF), Komoro, sesta ne’e.
Liga ho CNE nia kompeténsia atu fiskaliza regra kampaña eleitorál, nune’e FRETILIN husu notifika indivídu refere.
Partidu FRETILIN la komkorda atu uza fali atributu partidu ninian ho sidadaun ne’ebé laiha prinsípiu metin iha polítika hodi halo kampaña iha sira-nia komísiu.
“Se militante FRETILIN ruma mak uza atributu FRETILIN hodi fó apoiu ba partidu seluk, FRETILIN iha regra interna sei notifika militante ne’e tuir regra partidu nian, atu nia tenke deklara publikamente ka deklara mai iha partidu. Katak, nia FRETILIN nafatin entaun nia tenke tun hosi palku partidu seluk nian, la’ós FRETILIN tiha ba hamrik iha palku partidu seluk deklara apoiu fali partidu seluk nian,” nia hateten.
Nia dehan, Iidivídu ne’e FRETILIN faktu loron hirak liu ba iha publikasaun halo panfletu uza figura partidu CNRT Xanana ho Kalbuady nian, depois hatama tan figura Abílio Mausoko, hatais kamizola FRETILIN ho bandeira FRETILIN pois iha nia kotuk hakerek FRETILIN depois halo deklarasaun iha pamfletu ne’e, “ha’u FRETILIN, hau sei vota ba CNRT”.
Tanba ne’e, nia dehan, FRETILIN nia pozisaun mak ne’e sidadaun no hanesan militante FRETILIN tuir estatutu iha obrigasaun iha eleisaun vota ba nia partidu, militante FRETILIN hamriik iha palku partidu seluk nian deklara FRETILIN vota ba partidu seluk hanoin militante ne’e prinsípiu laiha.
Liga ho CNE nia kompeténsia relasiona ho kompartamentu partidu seluk nian iha kampaña eleitorál, mak nia apela ba CNE hodi asegura katak partidu polítiku hotu-hotu kumpre regra kampaña eleitorál ne’ebé estabelese ona.
“KJN akompaña kampaña eleitorál no observa katak akontese iha indivídu balun ne’ebé viola regra kampaña eleitorál, tanba ne’e mak KNJ ezije pontu sira hanesan tuir mai atu CNE notifika indivídu ne’ebé uza linguajen orál iha palku ne’ebé tendensiozu ba difamatóriu hasoru partidu polítiku no pesoál, temi ema-nia naran ho liafuan ne’ebé públiku labele simu no temi ema-nia naran halo moe ema iha públiku,” nia dehan.
KNJ ezije mós ba CNE hamutuk ho Institutu ba Defeza Direitu Labarik atu notifika partidu polítiku hotu ne’ebé mobiliza labarik sira (menór) hodi fahe kamizola partidu utiliza ba tuir kampaña.
“Ami iha fotográfia sira iha ne’e, no tuir loloos lei bandu, tanbá ne’e ami husu órgaun kompetente ida-ne’e bele notifika partidu polítiku hotu-hotu ne’ebé mobiliza labarik hodi fahe faru partidu polítiku nian ba kampaña,” nia dehan.
Nune’e, apela ba parte hotu atu mantein matadalan no sai matan no tilun ba CNE hodi akompaña ninia serbisu, nafatin asegura sira-nia serbisu ho transparánsia no imparsialidade iha prosesu demokrásia ne’e no ba partidu polítiku hatudu ezemplu iha kampaña hotu-hotu kumpre lei.
Adjuntu Sekretáriu Jerál Partidu Fretilin, Flávio Maria da Silva, hateten konferénsia imprensa ne’e atu esklarese buat ruma no atu husu mós órgaun indepedente fiskalizasaun CNE atu tau atensaun.
“Klaru katak lei proibi ema seluk atu uza atributu partidu seluk nian. Ita haree momoos katak, sidadaun ida sa’e ba palku ba CNRT maibé uza atributu FRETILIN nian, lei bandu tebes sein autorizasaun hosi partidu, nia laiha direitu atu sa’e ba palku partidu seluk nian uza atributu FRETILIN nian,” nia dehan.
Tanba ne’e, nia husu ba CNE atu bolu atensaun ba partidu ida-ne’ebé aseita hahalok sira hanesan ne’e, tanba regra mak regula no lori atributu FRETILIN sa’e iha paklu partidu seluk nian tanbá FRETILIN iha regra rasik.
“Maibé atu bolu atensaun ba CNE mak órgaun fiskaliza ba prosesu eleitorál tomak, tanba ne’e ami husu bolu atensaun ba ida-ne’e,” nia hateten.
Jornalista : Nelson de Sousa
Editór : Cancio Ximenes




