Patricia prodús kakau sai xokolate, fore-rai no Vanila

DILI, 27 janeiru 2024 (TATOLI) – Feto emprezariál sira iha Timor-Leste ne’ebé transoformadora, inspiradora no inovadora iha setór negósiu ho totál 40%, tuir dadus hosi Servisu Rejistrasaun no Verifikasaun Emprezariál (SERVE,I.P), iha fulan agostu 2022. Ida mak Patricia Madalena Mendes ne’ebé loke empreza ida hanaran Patricia Fresh Louge Unipessoal Lda.
Patricia hala’o ninia atividade emprezariál lorloron mak halo produsaun kakau sai xokolate, fore-rai no vanilla. Iha prosesu produsaun, nia ho ekipa atu halo xokolate, presiza tunu uluk kakau durante oras rua nia-laran, depois halo rahun kakau durante menutu 30, hafoin haketak kakau ninia mina no nia pouder durante loron tomak, depois tau iha mákina produsaun xokolate nian, ho nia prosesamentu dulas durante loron tolu. Ninia rezultadu mak xokolate ho nia kualidade aas katak uza de’it mina kakau ne’ebé ho rezultadu ‘’gostu loos’’ no di’ak ba saúde, la hanesan ho xokolate ne’ebé barak tama hosi Indonézia ho uzu palmoil ne’ebé baratu.
Antes hola inisiativa ida-ne’e, Patricia buka esperiénsia liuhosi Plataforma online sira tanba hakarak halo investimentu ba setór produsaun ida-ne’e ho objetivu atu konter produtu importadu sira hosi rai-liur no hakarak fó valór ba feto nia luta ba dezenvolvimentu ekonómiku iha rai-laran.
Timor-Leste, iha 2022, importa produtu kakau ho valór $800,000, ida-ne’e, tuir Patricia katak Timor-Leste soe de’it osan ba rai-liur, tanba kakau rai-laran barak tebes no hanesan timoroan presiza halo produsaun ne’ebé natón atu rezolve timoroan nia nesesidade kona-ba xokolate, ida-ne’e lori impaktu diretamente ba trade balance deficit.
Na’in ba empreza nia moto mak hanesan ‘’Servisu hamutuk lori ita ba oin’’ katak lalika kompete malu maibé kompleta malu hodi lori nasaun ne’e ba oin. Maibé dala uain mós empreza balun gosta mak kompete duké servisu hamutuk.
Patricia hosi Same ho idade 24 ne’ebé la tauk konsekuénsia no dezafiu hosi negósiu tanba lakohi atu depende ba Governu hodi hadia ekonomia rai-laran maibé hakarak independente hodi kontribui ba Estadu ho reseita liuhosi atividade negósiu nian. Maske dezafiu barak hanesan mákina produsaun xokolate ho 8kg, mákina atu haketak pouder ho butter iha rua, mákina dulas kakau iha ida no mákina halo rahun kakau iha ida, maibé tuir planu empreza sei hola tan mákina boot. Mákina hirak ne’e seidauk sufisiente atu apoiu hodi halo produsaun barak atu priénse supermerkadu sira-nia nesesidade.
Iha entrevista ho jornalista Tatoli, Patricia destaka satisfeitu hosi produsaun kakau sai xokolate, fore-rai no vanilla, iha aspetu kompra ne’ebé lais iha supermerkadu sira iha Dili laran. Maibé antes ba produsaun, produtu kakau hola hosi CCT ho kada kilo $3.50, maibé ba futuru, empreza sei hola hosi Munisípiu Manufahi.
Empreza Patricia Fresh Louge Unipessoal Lda iha funsionáriu kontratadu hamutuk na’in-neen, kompostu hosi feto tolu no mane na’in-tolu. Voluntáriu rua no estajiáriu feto na’in-rua. Empreza ne’e mós hetan apoiu hosi Timor Bartender Asosiasaun bainhira iha eventu ruma.
Patricia konta katak durante tinan 18, nia servisu iha empreza eletrónika ida ne’ebé asume mós pasta diretora, hafoin ne’e, nia loke empreza rasik ne’ebé halai liubá expat rental. Iha 2021, empreza ne’e taka. Hafoin ida-ne’e, na’in ba empreza koko atu ministura tua sabu ho ai-fuan sira, maibé nia sente ladún di’ak, no nia hetan ideia hosi brand embaixadór atu koko halo xokolate tanba produtu kakau iha Timor-Leste barak. Foufoun nia sente tauk tanba presiza investe osan barak no la hatene sei susesu ka la’e, entaun nia hahú kria uluk mákina tunu kakau no halo rahun ho objetivu atu evita gastu osan maibé presiza de’it hola mákina prodús xokolate no haketak kakau nia mina no pouder.
Esforsu hirak ne’e, motiva tebes Patricia atu kontinua halo xokolate ho Brand Patty’s Serie. Sira-nia komentáriu hotu bainhira koko xokolate hateten katak produtu ne’e sente gostu tebes, entaun ida-ne’e fó motivasaun. Hafaoin ida-ne’e, Patricia konvida Prezidente Repúblika, José Ramos Horta hodi halo lansamentu ba fatin produsaun. Ida-ne’e hatudu katak fó korajen ba agrikultór sira atu hakas aan hodi kuda kakau.
Breve istória
Empreza Patricia Fresh Lounge Unipesoal Lda hahú rejistu ofisiál iha SERVE,I.P iha fulan agostu 202.
Iha novembru 2021, empreza prodús tua GIN no Cachaca primeiru iha Timor nia istória,
Iha maiu 2022, empreza prodús sosis German Bratwurst dahuluk husi komunidade German iha Dili hodi koko. Iha maiu 2022 empreza estabelese Brand Spirits. Iha agostu 2022 produsaun sosis prontu estabelese iha brand hausers delicacies. Iha setembru 2022, xokolate primeiru estabelese brand Pattys Series. iha dezemrbu 2022 Spirist of timor fornese ba supermerkadu ualu iha Dili. iha fevereiru 2023 apresenta Pattys Series no Spirits of Timor ba Prezidente Republika.
Iha marsu 2023, empreza komesa halo kolaborasaun ho Timor Bartender Assosiasion. Iha abril 2023, halo lansamentu ba empreza Galeria Memoria viva liuhosi Prezidente Republika. Iha maiu 2023, empreza estabelese kolaborasaun ho grupu toos-nain iha Same. Iha juñu 2023, Austrália Aid kontatu dahuluk ho empreza hodi deside atu koopera kona-ba produsaun xokolate. Iha setembru 2023, empreza halo lansamentu ba Sot Vodka Mix. Iha outubru 2023, empreza hamutuk ho grupu turista dahuluk ne’ebé hala’o Tour kakau iha Same. Iha novembru 2023, empreza halo lansamentu ba Sot nia Whiskey cola mix no iha dezembru 2023, empreza simu sertifikadu espesiál husi Vise Primeiru-Ministru no Ministru Turismu Ambiente Francisco Calbuady Lay.
Durante tinan 18, patricia loke ninia empreza dahuluk iha Timor-Leste mak Expat Rental empreza ne’ebé mak fó aluga motór no karreta ba ema estranjeiru sira ne’ebé vizita Timor-Leste, maibé iha tinan tuir, durante Covid-19 mak nia hakarak halo buat foun ida mak loke empreza Patricia Fresh Lounge ne’ebé foku ba produsaun rai-laran no nia komesa prodús tua, sosis no kakau ba xokolate.
Jornalista : Felicidade Ximenes
Editór : Zezito Silva

