Top

Governu aprova alterasaun dahuluk ba Dekretu-Lei kriasaun MCA-TL

Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão, prezide reuniaun Konsellu Ministru, iha Palásiu Governu, kuarta (15/05). Imajen Tatoli/Francisco Sony

DILI, 15 maiu 2024 (TATOLI) – Governu liuhusi reuniaun Konsellu Ministru ordináriu, kuarta ne’e, aprova projetu alterasaun dahuluk ba Dekretu-Lei  numeru, 96/2022, iha loron 30 fulan-Dezembru, ne’ebé kria Millennium Challenge Account-Timor-Leste, institutu Publiku (MCA-TL, I.P) no aprova ninia estatutu, ne’ebé aprezenta husi Ministra Finansa, Santina José Rodrigues F. Viegas Cardoso.

“Haree ba estrutura Governu Konstitusionál IX estabelese katak Millenium Challenge Account–Timor-Leste, I.P. (MCA-TL)  dependénsia ba Ministra Finansas, sai nesesáriu atu halo alterasaun ba dekretu-lei numeru.96/2022, iha loron 30 dezembru, hodi transfere tutela no superintendénsia ka supervizaun MCA-TL nian husi Primeiru-Ministru ba membru Governu ne’ebé responsável ba área finansa,” refere nota ne’ebé Agência TATOLI asesu husi Gabinete Primeiru-Ministru.

Iha sorin seluk, sai importante mós atu aliña dispozisaun sira kona-ba estrutura MCA-TL nian, ho objetivu atu asegura implementasaun ida ne’ebé efikás no efisiente husi objetivu sira ne’ebé sai hanesan ninia baze, liuliu, atu garante tranzisaun armonioza ida kona-ba kompeténsia durante no hafoin períodu instalasaun  no evita atrazu atu foti  desizaun kona-ba MCA-TL.

Rekorda fali katak, iha loron 04 Novembru 2022, Governu dala-ualu liuhosi reuniaun Konsellu Ministru  estraordinária, ne’ebé aprezenta no aprova ona kona-ba inisiativa atu harii Institutu MCA-TL.

Institutu Públiku ne’ e sei funsiona hanesan instrumentu implementasaun finansiamentu ne’ebé sei fó hosi ajénsia governamentál Millennium Challenge Corporation (MCC), tuir akordu kompaktu ne’ebé asina ona iha loron 19 jullu liubá no sai hanesan responsável ba jestaun finansiamentu no ba koordenasaun hosi implementasaun ne’ebé atu promove liuhosi entidade nasionál sira.

Implementasaun projetu ne’e sei sai hanesan responsabilidade Governu liuhosi entidade nasionál sira tuir ida-idak ninia kompeténsia.

Konsellu Administrasaun MCC iha dezembru 2017, hili ona Timor-Leste, nu’udár nasaun ne’ebé kumpre rekizitu hodi implementa programa kompaktu ba promosaun kreximentu ekonómiku, ne’ebé aliña ho prioridade dezenvolvimentu nasionál.

Momentu ne’e, Oitavu Governu no Vise-Prezidente Adjuntu MCC nian, Jonathan Brooks, asina ona akordu finansiamentu inisiál ida iha loron 21 jullu 2018, ho valór $750.000 hodi kria ekipa ne’ebé integra iha programa MCC, ho misaun atu identifika setór ekonómiku sira ne’ebé sei dezenvolve durante implementasaun programa ne’e.

Ekipa Dezenvolvimentu Kompaktu ba Dezenvolvimentu Governu Timor-Leste (CDT-TL) ida-ne’e ofisiálmente kria ona iha loron 25 marsu 2019 no lidera hosi Embaixadór, Constâncio Pinto.

Hosi loron 11 to’o 17 Abríl 2022, Oitavu Governu ho delegasaun ba partisipa enkontru altu nível, ne’ebé kompostu hosi reprezentante  14 hosi entidade governamentál oioin hodi halo viajen ba Estadu Unidu Amérika (EUA) hodi halo negosiasaun akordu kompaktu ho MCC.

Tuir konkordánsia MCC disponibiliza millaun $420 no Governu Timor-Leste kontribui ho millaun $64, nune’e valór ne’ebé disponibiliza hosi Timor-Leste sei aloka de’it ba projetu tratamentu bee, ezgotu no drenajen no hosi osan millaun $34 sei uza hodi halo ligasaun ba uma sira no hodi dezativa fosa ne’ebé iha, restante millaun $30 sei utiliza hodi apoia instalasaun sistema konvensionál no ba instalasaun bomba bee nian.

Iha loron 03 outubru 2022, Parlamentu Nasionál ratifika akordu kompaktu MCC.

Notisia relevante: Governu inisia harii Institutu Públiku MCA-TL

Jornalista: Hortencio Sanchez

Editór: Florencio Miranda Ximenes

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!