BOBONARU, 05 Novembru 2025 (TATOLI)-Natar-na’in sira iha área Ramaskora, ne’ebé benefisia ba irrigasaun Maliana I, iha munisípiu Bobonaru, preukupa ho peste Karakól ne’ebé kontinua ataka hare-oan sira ne’ebé prepara hela atu kuda iha tempu udan no bailoro.
Natar-na’in husi suku Odomau, aldeia Raimaten, Aurélia Gama Soares, dehan problema ne’e akontese kada tinan no sira laiha meiu atu kombate peste ne’e.
Notisía relevante: Peste Karakol hahú ataka natar ektare 300 iha Maliana
“Ami-nia difikuldade mak peste ne’e, tanba durante ne’e ami bibit hare foin moris sa’e ne’e Karakól iha kedas bee laran ona. Hare moris no boot uitoan ne’e nia han kedas. Se ita la kontrola ne’e hare bele mós hotu”, nia informa ba Tatoli, iha Ramaskora, ohin.
Aurelia subliña katak problema ne’e afeta mós ba produsaun tun, tanba movimentu peste ne’e fó impaktu maka’as ba kreximentu hare.
“Tinan-tinan Karakól han hela de’it, entaun ami halo ektare ida rua ne’e di’ak ida karón mutin masin-midar ne’e 15 de’it. Ne’e ita kuidadu mak ne’e, se la’e bele laiha. Ne’ebé ami iha ne’e halo ba mós rezultadu mak hanesan ne’e, atu fa’an susar”, Aurélia lamenta.
José Bere Lesu, agrikultór hui Rasmakora ne’e mós relata katak tinan hirak liubá sira hetan asisténsia téknika husi Servisu Munisipál Agrikultura Munisípiu Bobonaru, maibé Peste Karakól ne’e susar atu kombate.
“Ita atu oho halo oinsá? Nia populasaun barak, entaun susar ba ita. Ita oho iha ne’e, sorin ne’ebá mós book-an han daudaun. Antes ita bá ne’e, nia han tiha hare balu, ne’e mak halo hare balu isin la di’ak ne’e”, nia lamenta.
Atu kombate este Karakól, natar-na’in ne’e rekomenda ba Ministeriu Agrikultura, Pekuaria, Peska no Floresta atu apoia ai-moruk pestisida. “Se la’e tinan-tinan ami nia hare mak hanesan ne’e, ba han nia de’it, atu fa’an laiha”, nia realsa.
Tuir dadus Tatoli asesu iha Diresaun Servisu Munisipál Agrikultura Bobonaro, iha tinan 2023, natar kuaze ektare 850 mak afeta husi peste Karakól no husi númeru ne’e natar ektare 300 mak hetan estragu, maioria ne’e akontese iha Maliana.
Notisía relevante: DSMA Bobonaro hato’o pedidu ba MAPPF apoia ai-moruk kombate Karakól
Jornalista: Sergio da Cruz
Editora: Maria Auxiliadora





