BAUKAU, 15 Abríl 2026 (TATOLI) – Sentru Saúde Tirilolo liderada Luísa da Costa Belo, rejista pasiente moras Infeksaun Repiratóriu Aguda (ISPA) hamutuk 3.559 iha trimestre dahuluk tinan 2026.
Xefe Sentru Saúde Tirilolo, Luísa da Costa Belo, fó-sai katak, iha inísiu tinan ne’e pasiente hamutuk 39.342 mak halo tratamentu iha sentru saúde referida.
Pasiente-sira mai husi postu saúde lima; Seisal, Buruma, Kaibada Makasae, Bahú, Kaibada no komunidade suku Tirilolo, ne’ebé trimestrál dahuluk rejista pasiente hamutuk 39.342 kompostu mane na’in-16.356 no feto na’in-22.986.
“Moras ne’ebé aas liu mak ISPA hamutuk 3.559,” Luísa Belo, hateten iha Vila Antiga, Kuarta ne’e.
Nia relata, tuir dadus husi totál pasiente rihun 39-resin ne’e, moras ipertensaun okupa iha pozisaun daruak hamutuk na’in-330, diarrea aguda iha pozisaun datoluk hamutuk pasiente 237, pneumonia 200-resin, pasiente sofre dengue 21 no seluk tan.
Kauza husi ISPA mak tempu udan hodi provoka pasiente sira-nia imunidade tún ne’ebé afeta ba vontade konsumu hahaan ladún di’ak, moras ne’e maioria afeta labarik idade menus husi tinan lima, enkuantu ipertensaun akontese kauza husi idade, falta kontrola hahaan no menus ezersísiu ne’ebé maioria okupa husi paseinte idade tinan 60 ba leten.
“Durante moras ISPA no ipertensaun to’o grave iha ami-nia fasilidade laiha, maibé dengue ami refere ba HoREX hamutuk na’in-neen,” Luísa akresenta.
Jornalista: Natalino Belo
Editór: Evaristo Soares Martins




