DILI, 17 marsu 2023 (TATOLI)—Asistente Adidu Timor-Leste iha Korea Súl, Paulo de Oliveira Rodrigues, hateten, daudaun ne’e traballdór timor-oan 300 resin iha Korea Súl ameasadu atu sai traballdór ilegál tanba kauza hosi kaderneta pasaporte atu mate.
“Dezafiu ne’ebé ami agora hasoru iha Korea Súl relasiona ho dokumentu traballdór sira hanesan, kaderneta pasaporte. Ami alista ona traballadór hamutuk 300 resin mak hetan problema pasaporte atu mate. Ida ne’e difikulta sira atu prolonga tan sira-nia kontratu no ida ne’e ameasa sira atu sai ilegál,” Paulo de Oliveira Rodrigues, hateten ba jornalista iha Timor Lodge, Comoro, Dili, sesta ne’e.
Nia dehan, traballadór sira ne’e daudaun kompañia sira atu prolonga tan sira-nia kontratu maibé difuldade ne’ebé sira hasoru mak Timor-Leste rasik blanku atu halo kaderneta pasaporte laiha ka hotu ona.
Notisia relevante : MJ no empreza diskute presu produsaun ba kaderneta pasaporte
“Iha fulan ida ne’e, durante semana rua nia-laran ona ami konsege kansela ita-nia traballdór barak ne’ebé hakarak fila mai Timor-Leste, atu renova sira-nia pasaporte tanba ita hatene agora blanku hotu no sira mai mak la hetan nafatin ida ne’e riksu boot tanba sira labele filafali ba Korea Súl,” nia dehan.
Nia dehan, esforsu ne’ebé parte Adidu iha Korea Súl halo mak hamutuk ho Embaixadór Timor-Leste ba Korea Súl haruka ona lista traballdór sira ne’e mai iha Ministériu Justisa (MJ) no Ministériu Negósiu Estranjeiru no Kooperasaun (MNEK) hodi buka solusaun ba problema ne’e.
“Maibé ami seidauk hetan resposta ruma, tuir informaaun ne’ebé ami koko kontaktu ba tékniku sira iha Ministériu Justisa dehan hein to’o fulan neen ka hitu ba leten mak blanku foin iha halo tratamentu ba pasaporte foun. Ida ne’e ameasa boot ba traballdór sira, tanba lei Korea Súl atu prolonga kontratu pasaporte tenke válidu,” Paulo hateten.
Solusaun ne’ebé adidu iha Korea Súl halo mak tenta nafatin komunika ho imigrasaun Korea Súl bele halo estende traballdór sira hela provizóriu to’o fulan neen de’it hodi hein pasaporte foun.
Nia dehan, Governu la halo esforsu makaas traballdór 300 resin ne’e bele sai ilegál tanba hosi traballdór sira ne’e barak mak estende ona to’o ona fulan neen no balu atu hotu tan ona.
“Ami husu ba Governu liuhosi MJ ho MNEK buka solusaun durante blanku seidauk iha fó netik pasaporte rezerva ruma ba ita-nia traballdór sira nune’e bele kontinua servisu iha Korea Súl. Tanba Korea Súl rasik hasai ona regra tinan ne’e sira halo operasaun makaas sei hamenus ema ne’ebé hela ilegál iha Korea Súl inklui traballdór timor-oan sira, nune’e ita tenke buka soluasaun nune’e sira labele sai ilegál,” nia dehan.
Notisia relevante : Ministru Justisa deside empreza Visi Mitra no Thales halo produsaun ba pasaporte
Tanba traballdór hosi nasaun 16 ne’ebé ba servisu iha Korea Súl, sai ilegál ne’e traballdór timor-oan sai klasifikasaun ka (urutan) da-tolu.
“Tuir dadús ne’ebé ami simu iha dezembru 2022 ne’e traballdór timor-oan sira ne’ebé servisu iha Korea Súl sai ilegál ka ses hosi sistema ne’e hamutuk rihun ida na’in lima, maibé hosi númeru ne’e maizumenus na’in 100 ida hanesan fila ona mai Timor-Leste,” nia dehan.
Iha fatin hanesan, Diretór Diresaun Nasional Empregu Exteriór (DNEE), Filomeno Soares, hateten, parte Sekretáriu Estadu Formasaun no Profisionál no Empregu (SEFOPE), sei halo esforsu nune’e, traballdór sira 300 resin ne’e labele sees hosi sistema.
“Ita sei halo esforsu nune’e, Ministériu Justisa bele buka dalan, tanba ita hotu hatene, bainhira ema 300 resin ne’e mak sai ilegál ida ne’e riksu boot ba ita-nia traballdór sira. Ne’ebé ita sei halo esforsu no MJ mós daudaun ne’e halo ona esforsu espera tempu badak iha solusaun, ba problema ne’e,” nia dehan.
Jornalista : Arminda Fonseca
Editora : Armandina Moniz
