Servisu Saúde rejista moras IRA aas liu iha Manatuto
MANATUTO, 03 maiu 2023 (TATOLI)—Diretór Saúde munisípiu Manatuto, Mateus Vicente Correia, hateten iha trimestre dahuluk liu-liu iha janeiru-marsu 2023 ne’e, Servisu Saúde Munisípiu Manatuto resjista moras Infesaun Vias Respiratóriu Aguda (IRA) 50%, signifika moras ne’e aas liu moras sira seluk.
“Moras ne’ebé ami rejista iha Manatuto mak moras IRA hamutuk 50% ne’e, ita foti hosi fulan-janeiru to’o marsu nian maibé la afeta mate. Moras IRA ne’e afeta ba labarik mak barak liu. Ita ekivalente ba ema mak fulan ida ita rejisu 40 iha primeiru trimestre ne’e,” Diretór Saúde munisípiu Manatuto, Mateus Vicente Correia, hateten ba Agência Tatoli, iha nia kna’ar fatin Manatuto, kuarta ne’e.
Nia dehan, IRA aas tanba iklima no maiória afeta ba labarik no dala ruma inan mak ladún kuidadu maibé 100% rekupera hotu ona tanba kondisaun saúde la grave.
Nia informa, moras tuir mai mak diareia ho 5% maibé ida-ne’e mós depende ba iklima hotu no ida tan mak moras katar ne’ebé ho 2%.
Kona-ba médiku menus iha sentru no postu saúde Manatuto, nia esplika katak médiku sira ba kontinua nia estudu nune’e iha fatin balun menus.
“Agora ita-nia Ministériu Saúde la taka dalan no sira prepara loke hela vaga ba médiku Manatuto oan ne’ebé foin gradua ona. Horisehik iha balun ne’ebé mai aprezenta ona nune’e ohin ka aban ami hato’o ba iha Nasionál no tempu badak ita sei kompleta sentru no postu saúde sira nune’e bele atende ita-nia pasiente,” nia hateten.
Tanba, tuir nia, kada postu saúde ne’e koloka médiku ida, parteira ida, enfremeiru ida, framsista ida no aliadu ida.
“Tanba ita-nia rekursu limitadu, maibé ita halo rekrutamentu etapa por etapa nune’e bele kompleta ba postu saúde sira iha Manatuto. Kondisaun ida agora ne’e, iha postu ida dala ruma médiku ho enfremeiru de’it no seluk fali aliadu ho médiku. Ita-nia postu sira-ne’e pesoál saúde la kompletu,” nia dehan.
Nia dehan, tanba iha médiku balun ne’ebé hakarak kontinua sira-nia estudu entaun fatin mamuk maibé ida-ne’e Ministériu Saúde kontinua esforsu nune’e tempu badak bele prienxe.
“Ezemplu, iha balun kompleta no iha balun seidauk hanesan iha Fatumakerek ne’e ita iha de’it parteira ida ho enfremeiru ida. Maibé, sira labele ba ne’ebá hodi fó atendementu ba pasiente tanba ida dalan mak la di’ak no seluk mak postu saúde ne’e rasik kompañia ne’ebé responsabiliza ne’e seidauk entrega ba ami,” nia dehan.
Maibé, nia dehan, postu saúde Fatumakerek ne’e kontinua hein kompañia entrega uma no bainhira dalan di’ak ona mak parte saúde haruka pesoál saúde ba destaka, no pesoál saúde ba fulan ida hodi konsulta ema moras.
Kona-ba ambulánsia, nia hateten, iha postu Manatuto vila iha rua no Sentru saúde sira ne’e hotu-hotu iha karreta multifunsaun katak karreta sira-ne’e hotu bele tula moras, atende programa SISCA ba área rurál sira no mós saúde família.
Jornalista : Osória Marques
Editór : Cancio Ximenes
