DILI, 31 agostu 2023 (TATOLI) – Lei orgánika Ministériu Juventude Desportu Arte no Kultura (MJDAK) hetan ona aprovasaun hosi Konsellu Ministru iha semana kotuk no Komisaun Reguladora Arte Marsiál (KRAM) ne’ebé uluk hanesan Institutu Públiku sai fali hanesan komisaun baibain ne’ebé tutela iha Vise-Primeiru Ministru no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Habitasaun Komunitária nia okos.
“KRAM uluk hanesan I,P agora laiha ona, fila fali ba komisaun baibain de’it no servisu ida ne’e sei koordena hamutuk ho Vise-Primeiru Ministru Komunitáriu nia okos tanba nia mak hanesan Xefe ba asuntu sosiál no MJDAK mós iha hotu nia okos”, reprejentante MJDAK, Assesor prinsipál asuntu komunikasaun no relasaun externa, Evangelisto dos Santos, dehan bainhira realiza kafé hamutuk ho jornalista-sira iha salaun MJDAK Lecidere Dili, ohin.
KRAM hanesan komisaun ida ne’ebé eziste hodi regula Organizasaun Arte Marsiál (OAM) no Grupu Arte Rituál (GAR) hotu iha Timor-Leste.
Rekorda fali katak MJDAK sei hanesan Sekretáriu Estadu Juventude no Desportu (SEJD) iha de’it diresaun jerál ida mak juventude no desportu, maibé transforma ona ba ministériu, foin lais nia lei orgánika hetan aprovasaun hosi Konsellu Ministru hamosu tan diresaun jerál hamutuk haat.
Diresaun jerál haat ne’e mak Juventude, Desportu, Servisu Korporativu no Arte kultura.
“Diresaun haat ne’e mak reforsa ministériu ida ne’e nian, diresaun tolu liga direta ba Ministru Nélio Isaac Sarmento nia servisu no diresaun arte kultura fó servisu ba Sekretáriu Estadu Arte Kultura (SEAK) mak haree”, nia dehan.
Kompeténsia KRAM nian liuhosi II Diretiva
Delegasaun Kompeténsia iha Sub-Komisaun Munisipál KRAM nian no tuir Instrusaun ba prosedimentu sira husi autorizasaun no formasaun iha atividade Artes Marsiais.
Ho finalidade atu kontinua defende nafatin interese no hahalok tuir lei Artes Marsiais nian iha Timor-Leste, KRAM nian deside, tuir nia kompeténsia, atu aprova diretiva ida ne’e, ne’cbé sei kaer metin ema sira ne’ebé halo atividade arte marsiais nian no sentru sira, klube no eskola sira ne’ebé uza hodi halo, aprende ka hanorin arte marsiais.
Fó hatene katak tuir númeru 3 artigu 9° Lei 5/2017, loron 19 fulan ábril, KRAM bele delega kompeténsia ba Sub-KRAM Munisípiu sira atu hatene no fó pareser/hanoin kona-ba pedidu sira autorizasaun nian atu forma sentru sira, klube ka eskola sira ne’cbé atu uza ba atividade artes marsiais nian no atu fiskaliza atividade sentru sira-nian, klube ka eskola sira arte marsiais nian no prátika modalidade sira ne’ebé iha relasaun.
Nune’e, tuir alinea c) númeru I artigu 9° Lci 5/2017, loron 19 fulan abril, Komisaun Reguladora Artes Marsiais nian
deternmina katak:
- Grupu sira ne’ebé hala’o, nune’e mós sentru sira, klube ka eskola sira, tenke husu autorizasaun (lisensa) ba Sub-KRAM munisípiu atu hala’o, aprende ka manorin arte marsiais, ne’bé sei simu no fó pareser ba lisensa autorizasaun bainhira sira ne’e halo tuir ona rekezitu sira ne’ebé estabelese ona iha lei no la halo risku ka fó impaktu negativu ruma ba populasaun, hanesan obrigasaun ba grupu pratikante sira, sentru, klube ka eskola, atu aprezenta ba Sub-KRAM munisípiu, lista ida pratikante no membru sentru sira, klube ka eskola no treinadór sira-nian, ho identifikasaun kompleta, atu bele hetan autorizasaun. 110 halo tuir diretiva 1/KRAM/2020;
- Sub-CRAM munisípiu fiskaliza prosedimentu sira ba autorizasaun no prátika atividade artes marsiaıs iha munisípiu sira, tuir instrusaun KRAM nasionál ba re-ativasaun no formasaun husi organizasaun artes marsiais, tuir iha anexu sira n.” 1, 2 no 3 iha diretiva ida ne’e katak parte integrante.
- Aprova formuláriu jerál ba treinador/mestre no pratikante organizasaun artes marsiais. iha anexu n.° 4 e 5 iha diretiva ida ne’e katak parte integrante.
- Hasoru desizaun Sub-KRAM munisípiu nian bele halo rekursu ba KRAM Nasionál.
Jornalista: Hortencio Sanchez
Editór : Zezito Silva





