Arguidu ba antigu Ministru Gastão la prezensa iha julgamentu

DILI, 05 juñu 2024 (TATOLI) – Tribunál Judisiál Primeira Instánsia Dili (TJPID), kuarta (05/6), ohin, halo julgamentu ba krime korupsaun pasiva ba aktu ilísitu ne’ebé envolve hosi Antigu Ministru Obras Públika, Gastão Francisco de Sousa, maibé arguidu la hola prezensa iha julgamentu tanba Reuniaun Konsellu Ministru.
Defensór hosi arguidu, Fernando de Carvalho, hato’o pedidu ba Tribunál koletiva tuir artigu 113 no 114 hosi Konstituisaun Repúblika. Pedidu hirak ne’e husu ba Parlamentu Nasionál atu halo levantamentu ba imunidade hosi arguidu no husu ba Xefe Governu atu autoriza membru Governu ne’ebé envolve iha kazu hodi bele tuir julgamentu.
“Tanba ne’e mak ami halo pedidu rua hodi husu Tribunál atu haree hodi halo levantamentu ba imunidade no bele mós husu ba Xefe Governu atu bele suspende membru Governu ida hosi nia funsaun hodi bele mai tuir prosesu julgamentu”, Fernando hateten.
Nia dehan, pediu ne’e bele atribuidu maibé Xefe Governu mak iha kompeténsia atu haree seraké autoriza membru Govenu ne’e mai tuir prosesu julgamentu ka suspende membru Governu husi funsaun hanesan membru Governu durante nia kazu iha Tribunál.
Iha fatin hanesan Juiza Ercila de Jesus, iha sala julgamentu deklara katak momentu fó notifikasaun ba arguidu, nia seidauk hanesan membru Governu, tanba ne’e mak Tribunál entende sei hato’o karta ida ba Xefe Governu autoriza membru Governu hosi partisipa iha julgamentu.
Nia esplika tan, tuir artigu 113, Konstituusaun RDTL ba krime ne’ebé nia pena menus hosi tinan tolu, la presiza halo levantamentu ba nia imunidade no iha artigu ida-ne’e deskreve mós katak ba pena punivél superiór tinan tolu ba leten, ne’e presiza halo levantamentu ba Parlamentu Nasionál hodi husu autorizasaun ba Parlamentu hodi hasai imunidade. No iha artigu 114 hateten Tribunál bele manda karta ida ba Primeiru Ministru atu autoriza membru Governu ne’ebé envolve kazu bele autoriza mai hatán iha Tribunál.
“Ba kazu arguidu Gastão, Tribunál despaisu própriu ida hodi haruka ba Xefe Governu hodi bele autoriza arguidu hodi partisipa iha prosesu julgamentu, ho nune’e Tribunál seidauk bele deside atu realiza fali julgamentu ne’e, tanba sei prepara despaisu hosi Governu”, nia konklui.
Audiénsia hosi julgamentu ne’e, prezide hosi Juiz koletiva, Ercila de Jesus Ana Paula Fonseca no José de Araujo, Ministériu Públiku reprezenta hosi Prokuradór Pedro Batista no arguidu hetan asisténsia legál hosi Defensór Públiku Fernando da Silva.
Rekorda fali katak arguidu komete kazu korrupsaun pasiva no aktu ilísitu bazeia ba artigu 292. Arguido viola ona regra aprovizionamentu tanba desizaun no aprovasaun ba projetu hamutuk 144 ne’ebé la tuir lei no regulamentu orsamentál, maibé hakarak buka benefísiu no projudika Estadu. Ho hahalok arguidu nian, Estadu sofre prejuizu ho valór $25.000.00.
Jornalista: Natalino Costa
Editór : Zezito Silva

