Top

Komisáriu PNTL Pedro Belo preokupa ho lei LOIC

Segundu Komandante PNTL, Komisáriu Polísia, Pedro Belo. Imajen Agência TATOLI/Natalino Belo.

DILI, 12 dezembru 2024 (TATOLI) – Segundu Komandante Jerál Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL), Komisáriu Pedro Belo, preokupa ho ezisténsia Lei Organzasaun Investigasaun Kriminál (sigla Portuges, LOIC) tanba hamosu konfunzaun ba servisu PNTL.

Komisáriu Belo hateten, dalaruma kazu omisídiu balun akontese derepente no ezije PNTL nia servisu diretamente hodi atende tiha kazu ne’e to’o ikus polísia submete tiha auto-notísia ba Ministériu Públiku. Maibé MP delega fila fali kazu ne’e ba Polísia Siéntifika Investiasaun Kriminál (PCIC, sigla portuges) tanba lei LOIC ne’e deskreve katak kazu omisídiu ne’e PCIC nian kompeténsia atu haree, ida-ne’e halo konfunzaun ba servisu PNTL.

¨Dalaruma kazu balun tarde iha nia prosesu hanesan kazu omisídiu PNTL atende tiha atu kontinua investigasaun sempre kleur, ne’e tanba Ministériu Públiku delega fila fali kazu ne’e ba fatin seluk. Tanba bazeia ba lei ida LOIC ne’e. Husi lei ida-ne’e halo fali konfunzaun. Iha instituisaun rua mak hadau malu kompeténsia¨, Komisáriu Belo hateten ba jornalista sira hafoin partisipa semináriu ho tema fortalese kolaborasaun instituisionál atu supera konstranjimentu  administrativa no prosesuais relasiona ho prosesedimentu kriminál entre PNTL ho Ministériu Públiku hodi konsolida di’ak kiután estabilidade nasionál.

Nia dehan, kuandu PNTL mak insia prosesu atendimentu ba kazu omisídiu ne’e hakarak ka lakohi prosesu ne’e Ministériu Públiku tenke delega fila fali mai polísia para kontinua halo investigasaun.

Pedro Belo hateten, MP entrega fila fali ba institituisaun seluk ne’e nia lahetene atu kontinua prosesu ne’e tanba laos nia mak inisia prosesu ne’e.

¨Tenke delega ba ema ne’ebé inisia kazu ne’e tanba nia mak iha koñesimentu, nia hatene kazu akontese iha ne’ebé, envolve ema se no evidénsia ne’e mak ida-ne’e. Maibé prosesu ne’e delega fali ba PCIC entaun oinsa nia bele prova se mak envolve iha kazu ne’e oinsa mak prosesu ne’e atu bele lao¨, nia adianta.

Nia dehan, tuir lolos ne’e Parlamentu halo lei atu haforsa investigadór PNTL nian no hola ekipamentu hodi haforsa liután servisu investigasaun kriminál polísia nian, laos halo fali lei LOIC hodi hamosu fali konfuzaun entre PNTL no PCIC.

“Agora servisu entre PNTL no PCIC ne’e hadau malu servisu, tuir lolos ita hamutuk para atende kazu hamutuk atu nune’e ita hakarak hadia ita-nia nasaun hodi lori ita-nia rai ne’e ba los. Kuandu akontese buat sira hanesan ne’e ita nunka mais rezolve buat sira hanesan ne’e, aat liután intervensaun polítika tama tan ne’e ita hotu nunka mais atu rezolve problema sira ne’e”, nia afirma.

Nia dehan, atu rezolve problema sira hanesan ne’e, PNTL, Ministériu Públiku inklui orgaun polísia kriminál sira seluk halo reuniaun rutina hamutuk kada fulan tolu dala ida para haree dezafiu no prpblema sira.

“Solusaun di’ak mak ne’e, mai ita hamutuk hodi halo avaliasaun kada fulan tolu dala ida para rezolve problema sira ne’e”, nia dehan.

Iha fatin hanesan, membru Komisaun B trata ba asuntu seguransa, Defeza no Negosiu Estrajeiru Deputadu Natalino dos Santos, hateten Lei Organizasaun Investigasaun  Kriminál ne’e iha artigu balun preve katak Ministériu Públiku hamutuk ho orgaun polísia kriminál sira seluk atu konsulta no kordena servisu.

“Lei ida-ne’e fo dalan katak Ministériu Públiku hamutuk orgaun polísia kriminál sira seluk kria komisaun konsultivu ida hodi halo halo konsulta no koordenasaun ba servisu”, nia afirma.

Hatan kona-ba kestaun ne’e, Prokuradór Jerál Repúblika(PGR), Alfonso Lopez , hateten semináriu ida-ne’e importante tanba bele akumula hanoin hamutuk hodi mellora servisu entre PNTL no Ministériu Públiku ba atendimentu prosesuál sira.

“Prosesu ida-ne’e tenke tuir tramitas legál ne’ebé kabe ba prinsípiu legalidade, ita iha lei ona, idakidak tenke halo tuir lei”, nia haktuir.

Nia dehan, lei mak vinkula ita, lei organizasaun investigasaun kriminál ne’e iha eskluzividade rezerva ba PCIC, iha parte balun mós mensiona servisu PNTL ninian.

“Kuandu iha kampu mak laos knaar no kompeténsia, Polísia Investigasaun Kriminál nian entaun PNTL tenke respeita ida-ne’e no trenke entrega tanba lei ne’e hateten knaar eskluzividade PCIC nian tanba ne’e lei ne’e vinkula ita no obriga ita para ezekuta lei”, nia dehan.

Nia dehan, se mak halo lei ne’e lejisladór sira, Ministériu Públiku no orgaun Polísia Kriminál ne’e ezekuta de’it.

Jornalista: Natalino Costa

 Editór : Zezito Silva

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!