DILI, 23 Maiu 2025 (TATOLI)–Ministru Justisa, sesta ne’e, asina nota entendimentu hodi koopera ho Empreza Geomexsoft husi Koreia Súl hodi moderniza Servisu Nasionál Kadastrál.
“Governu Timor-Leste liuhusi ninia parseiru sira, tantu iha forma Governu ho Governu ka liuhusi ninia parseiru setór privadu sira atu haree daudaun bá iha polítika governasaun ida-ne’ebé orientadu ba rejistu rai,” Ministru Justisa, Sérgio Hornai, hateten iha nia intervensaun bainhira asina nota entendimentu ho Empreza Geomexsoft iha edifísiu MJ, Kolmera.
Governante ne’e dehan, inisiativa sira-ne’e la’ós de’it kona-ba implementasaun software foun maibé oinsá atu harii kona-ba sistema informasaun ne’ebé reziliente liu, responsivu no konfiável ba futuru, liuliu kria sistema justisa ida-ne’ebé efisiente no transparente hodi fó benefísiu diretamente ba sidadaun sira hodi hamenus atrazu sira, hadi’a asesu ba informasaun legál no haburas konfiansa ba instituisaun sira.
Nia informa, atu fó susesu implementasaun nota entendimentuida-ne’e sei presiza dedikasaun, servisu maka’as no kolaborasaun besik husi parte-rua.
“Ministériu Justisa iha kompromisu tomak atu fornese rekursu nesesáriu, apoiu no ambiente ida-ne’ebé konduzivu ba Geomexsoft atu atinje objetivu sira-ne’ebé trasa iha akordu ida-ne’e. Ba ekipa husi Geomexsoft, ami hato’o ami-nia agradesimentu sinseru ba ita-boot nia vontade atu hahú viajen ida-ne’e ho ami,” nia afirma.
Iha fatin hanesan, Sekretáriu Estadu Terra no Propriedade, Jaime Xavier, hateten kna’ar ne’ebé nia simu ne’e atu garante objetivu estratéjiku sira ba setór vitál sira.
“Modernizasaun ba ita-nia administrasaun rai no propriedade la’ós de’it atualizasaun administrativa ida, maibé nia hanesan ai-riin fundamentál ida ba ita-nia nasaun nia dezenvolvimentu. Direitu seguru ba rai fó estabilidade ba família sira, atrai investimentu, fasilita kreximentu ekonómiku no esensiál ba prevensaun konflitu no koezaun sosiál,” nia esplika.
Tuir nia katak parseria ho empreza Geomexsoft reprezenta saltu ida bá-oin iha abilidade atu aproveita teknolojia avansada hodi kria sistema jestaun rai ida-ne’ebé transparente, efisiente no konfiável.
Nia dehan, Timor-Leste presiza iha rejistu rai dijitál no informasaun espasiál sei tradús diretamente ba serteja legál ne’ebé forte liu ba sidadaun sira, aumentu efisiénsia ba funsionáriu públiku, dedikadu sira no ambiente ida-ne’ebé atrativu liubá investidór doméstiku no internasionál sira.
Nune’e mós, Reprezentante Empreza Geomexsoft, Kyungham Lee, hateten ekipa sira hamutuk ho sekretáriu Terra no Propriedade hala’o ona estudu viabilidade ba sistema baze-dadus kona-ba rai nian.
“Durante fulan-sia nia laran ami mai iha Timor-Leste halo visibility study oinsá atu hadi’a sistema baze-dadus datarai nian. No, durante fulan-sia ne’e, ami mós hetan atensaun di’ak tebes husi Governu Timor-Leste no populasaun sira,” nia haktuir.
Tuir nia katak, empreza refere halo ona learning infornation iha Timor-Leste inklui nasaun lima seluk.
Jornalista: Natalino Costa
Editór: Xisto Freitas da Piedade





