Top

SEFOPE atualiza progresu Mobilidade Laborál ba Xefe Estadu

Prezidente Repúblika, Jose Ramos-Horta halao enkontro ho Sekretária Estadu Formasaun Profisionál no Empregu, Rogério Araújo Mendonça. iha Palásiu Prezidensiál, Bairru Pité, tersa (26/05/2026). Imajen TATOLI/Egas Cristóvão

DILI, 26 Maiu 2026 (TATOLI)—Sekretáriu Estadu Formasaun Profisionál no Empregu (SEFOPE), Rogério Mendonça, tersa ne’e, hasoru malu ho Prezidente Repúblika, José Ramos-Horta, hodi atualiza kona-ba dezenvolvimentu servisu iha área Mobilidade Laborál, liuliu kona-ba progresu no númeru traballadór timoroan sira-ne’ebé servisu iha rai-li’ur.

‎”Atu dehan de’it katak SEFOPE hetan kontaktu husi Prezidente hodi mai fahe informasaun kona-ba servisu Sekretáriu Estadu nian, liuliu iha área Mobilidade Laborál, ne’e mak ohin ha’u atualiza ba ita-nia Xefe Estadu,” nia hateten ba jornalista sira hafoin ramata enkontru ho Xefe Estadu iha Palásiu Prezidensiál Nicolau Lobato, Bairru Pite, ohin.

‎Iha sorumutu ne’e, nia relata situasaun traballadór sira ne’ebé agora daudaun servisu iha Austrália, Koreia Súl, Nova Zelándia no Japaun.

Aleinde ne’e, ko’alia mós kona-ba oinsá Governu servisu hamutuk ho Adidu, Embaixada, no Governu husi nasaun destinu sira-ne’ebé SEFOPE estabelese ona Memorandu Entendimentu (MoU), hodi mellora liután servisu no aumenta oportunidade ba timoroan sira.

‎Tuir dadus ne’ebé iha katak, husi tinan 2009 to’o 2026, traballadór timoroan ne’ebé ba servisu iha Koreia du Súl kuaze rihun hitu (7) resin.

‎Enkuantu, ba Austrália, hahú husi tinan 2012 to’o  2026 (bazeia ba dadus update tinan 2025), totál traballadór ne’ebé rejistadu iha sistema hamutuk 22.866.

‎”Númeru ne’ebé ohin ha’u sita, iha 23.000 to’o data agora, ne’e iha sistema laran. Agora iha 1.000-resin mak absconding (foge) ka sai husi sistema,” nia esplika.

‎Ba nasaun Japaun, Timor-Leste haruka ona traballadór hamutuk na’in-78 ne’ebé servisu iha área ortikultura, soldadura no pintór.

‎Entretantu, ba Nova Zelándia, totál traballadór hamutuk na’in-30, ne’ebé fahe ba na’in-10 ba pilotu primeiru no na’in-20 ba pilotu segundu, no daudaun ne’e na’in-80 seluk sei tuir hela faze rekrutamentu.

‎SEFOPE mós foti kazu kona-ba investigasaun ruma iha Austrália ne’ebé presiza asisténsia husi parte Timor-Leste.

Governu simu ona nota verbál husi Embaixada no autoridade seguransa Austrália nian ne’ebé informa katak, sira hetan sapatu no ain-tuban ne’ebé suspeita kabe ba traballadór timoroan ida.

‎Ho nune’e, Governu Austrália husu ba parte família atu halo teste DNA. SEFOPE fasilita ona prosesu hotu ba família hodi bele arranka ba Austrália iha semana oin mai.

‎Kona-ba dezafiu no kritika sira, SEFOPE garante katak sei servisu hamutuk nafatin ho Embaixada Austrália hodi hadi’a lakuna ka frakeza sira-ne’ebé Xefe Estadu hato’o.

‎Iha parte seluk, membru Governu ne’e mós destaka kontribuisaun boot husi traballadór sira iha rai-li’ur ba ekonomia nasionál, hodi bazeia ba dadus husi Banku Sentrál Timor-Leste (BCTL).

‎”Reseita ne’ebé kada tinan ita-nia traballadór sira hatama husi nasaun li’ur hodi mai iha ita-nia rai-laran ne’e, hamutuk millaun $200-resin kada tinan. Ne’e de’it mak deteta liuhusi eletróniku, maibé maioria ita-nia traballadór sira lori osan cash de’it. Ne’e hatudu katak osan remesas ne’e boot liután númeru ida-ne’ebé sita ne’e,” nia dehan.

Jornalista : Hortêncio Sanchez

Editór        : Cancio Ximeens

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!