iklan

DILI, HEADLINE

SEAK sei sensibiliza lei kódigu direitu autór ba artista sira

SEAK sei sensibiliza lei kódigu direitu autór ba artista sira

Sekretáriu Estadu Arte no Kultura, Jorge Soares Cristovão. Imajen Tatoli/Egas Cristóvão

DILI, 04 setembru 2023 (TATOLI) Sekretariu Estadu Arte no Kultura (SEAK), Jorge Soares Cristovão, informa iha tempu besik, governu sei sensibiliza lei kódigu direitu autór ba artista sira hotu hodi evita plájiu iha Timor-Leste.

Lei kódigu direitu autór ne’e hetan ona promulgasaun hosi Prezidente Repúblika, no tama ona iha vigór iha fulan-juñu 2023 ne’e.

“Lei kódigu direitu ba autór tempu besik ami sei sensibiliza ba artista sira hotu,” dehan Sekretariu Estadu ne’e, ba jornalista-sira iha Palásiu Prezidensiál Bairro-Pité Dili, segunda ne’e.

Parlamentu Nasionál iha tinan 2022 liubá aprova ona projetu-lei númeru 41/V (4a)-Kódigu Direitu Autór ne’e ho votu a-favór 48, kontra 0 no abstensaun ida (1).

“Governasaun ida ne’e sei kontinua de’it saida mak VIII halo ona, maibé iha tinan kotuk la prevee orasamentu ba sensibilizasaun nian, maibé ho Governu ida ne’e iha orsamentu retifikativu foin lalais ita prevee mós balun atu halo sensibilizasaun ho nune’e tempu besik ita halo ona sensibilizasaun,” nia esplika.

Enkuantu, iha konstituisaun konsagra garantia no protesaun kriasaun, produsaun no komersializasaun obra literária, sientífiku no artistika, inklui protesaun legál direitu autór, nune’e prezente diploma kumpre obrigasaun konstituisionál implementasaun pakote regra ordenamentu jurídiku nasionál ho padraun internasionál salvaguarda tipu direitu.

Projetu-lei refere iha artigu hamutuk 222, hahú ho nia expozisaun motivu, Títulu I Obra Protejida no Direitu Autór, Kapítulu I Obra Protejiza ho nia artigu ualu, Kapítulu II Direitu Autór, Sesaun I Konteúdu Direitu Autór, Sesaun II Atribuisaun Diretu Autór ho artigu 18, Kapítulu III Autór Naran Literáriu ka Artístiku ho artigu haat.

Kapítulu IV, Durasaun sia, Kapítulu, Transmisaun no Onerasaun Konteúdu Patrimoniál Diretu Autór 16, Kapítulu VI, Direitu Morais ho artigu hitu, Kapítulu VII Rejime Internasionak ho artigu haat.

Títulu II Utilizasaun Obra, Kapítulu I Dispozisaun Jerál, Sesaun I Modalidade Utilizasaun ho artigu haat, Sesaun II Jestaun Diretu Autór iha artigu tolu.

Kapítulu II Utilizasaun Livre ho artigu neen, Kapítulu III Utilizasaun iha Espesiál, Sesaun I Edikasaun ho artigu 22, Sesaun II Reprezentasaun Sénika ho artigu 13, Sesaun III Resitasaun no Ezekusaun artigu tolu, Sesaun IV Obra Sinematográtika iha artigu  17, Sesaun V Fixasaun Fonográfika no Videográfika ho artigu walu.

Sesaun VI Rádiu Difuzaun no prosesu sira seluk destina reprodusaun sinais, sons no imajen ho artigu walu, Sesaun VII Kriasaun arte plátika, gráfika no aplikada ho artigu hitu, Sesaun VIII Obra Fotográfika ho artigu lima, Sesaun IX Tradusaun no transformasaun sira seluk ho artigu haat, Sesaun X Jornal no publikasaun periódiku sira seluk ho artigu tolu.

Títulu III Diretu Konexu iha artigu 14, Títulu IV Violasaun no Defeza Direitu Autór no Direitu Konexu iha artigu 23, Títulu V Rejistu iha artigu haat.

Títulu VI Protesaun Medida Karatér Teknolójiku no Informasaun ba Jestaun Eletrónika Direitu ho artigu 11, Títulu VII Dispozisaun Finál ho artigu rua.

Projetu-lei ne’e aprezenta hosi Deputadu António Verdiál, Josefa Soares, Gabriela Alves, Joaquim dos Santos, Isabel Ximenes, António Benevides, Elbina Sousa, Gavriel Soares, Corneilo Gama L7, José Agostinho Sequeira Somotxo, Francisco David Ximenes, David Mandati, Leandro Lobato, Domingas dos Santos ho Bernando Quintão.

Jornalista: Hortencio Sanchez

Editór     : Agapito dos Santos

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!