Top

Governu apoia Timor Gap hatan empreza ENERPROCO iha Tribunál Singapura

Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão. Imajen Tatoli/Francisco Sony

DILI, 16 maiu 2024 (TATOLI) – Primeiru-Ministru (PM) Kay Rala Xanana Gusmão, hatete, Governu prontu apoia Timor Gás no Petróleu, Empreza Públiku  (Timor GAP, E.P) hodi hatan ba kompañia internasionál husi Estadu Unidu Amérika (EUA) ENERPROCO, ne’ebé hato’o ona keixa ba Tribunál Arbitrajen Singapura.

“Ita sei responde, ita sei responde. Ita lalika tauk, lalika tauk,” Xefe Governu hato’o asuntu ne’e ba jornalista sira hafoin sorumutu ho Xefe Estadu, Ramos Horta, iha Palásiu Prezidensiál Dili, kinta ne’e.

Notisia relevante: MPRM: Empreza Enerproco group lori TIMOR-GAP bá tribunál arbitrajen laiha impaktu negativu ba TL

Ho keixa ne’e, PM Xanana dehan, Governu tenke defende Timor GAP no sei la defende kompañia internasionál ne’e.

“Kompañia ne’e ami koñese malu ona, maibé buat hotu ita tenke sukat,” katak PM Xanana.

Klarifikasaun Timor Gap

Rekorda fali katak, iha loron 09 fulan-maiu tinan 2024 Timor GAP klarifika ona razaun hapara kontratu ho empreza internasionál ENERPROCO Group tanba nota katak iha irregularidade sériu iha prosesu aprovizionamentu.

ENERPROCO nu’udar empreza ne’ebé fornese servisu konsultór ho nia baze iha Houston (Texas), Estadu Unidu Amérika, ne’ebé la’ós hanesan investidór ida iha Timor-Leste.

Haree ba irregularidade sériu iha prosesu aprovizionamentu ba kontratu ne’ebé fó ba ENERPROCO nomós fatór relevante sira seluk, no tuir nia direitu kontratuál, nune’e iha loron 18 outubru 2023 Timor GAP, E.P fó sai karta terminasaun ba ENERPROCO, ezerse nia direitu sira ne’ebé prevee iha akordu serbisu.

Antes ne’e, iha tinan 2020, jestór anteriór Timor GAP, E.P no ENERPROCO asina akordu serbisu ho tipu kontratu ajudikasaun direta.

Parte rua ne’e halo akordu seluk ida hodi halo serbisu avaliasaun téknika iha kampu petrolíferu Bayu-undan, faze 2, ba projetu Carbon Capture and Storage (CCS) nian iha loron 16 maiu 2023, ne’ebé kontratu ne’e ho durasaun fulan-19, hahú husi maiu 2023 to’o dezembru 2024.

Nune’e, empreza internasionál ENERPROCO Group, hato’o pedidu arbitrajen hasoru Timor GAP, E.P iha Tribunál Internasionál Arbitrajen ICC Singapura ba rezolusaun disputa kontratu kontra Timor GAP, E.P.

Hafoin karta terminasaun, atu proteje direitu no interese, Timor GAP, E.P husu ba ENERPROCO atu aprezenta relatóriu sira ho referénsia ba ámbitu serbisu ne’ebé konkorda ona ho Timor GAP, E.P ba revizaun téknika hodi konfirma serbisu ne’ebé ENERPROCO deklara hala’o ona tuir ámbitu akordu ne’ebé iha, hodi bele prosesa pagamentu sira.

Iha karta terminasaun ne’ebé hanesan, Timor GAP, E.P mós husu suspensaun imediata ba atividade hotu ne’ebé relasiona ho akordu avaliasaun téknika iha kampu Bayu-undan faze 2 CCS nian. Karta terminasaun ne’e hetan rekoñesimentu no simu husi empreza internasionál ENERPROCO iha loron 25 outubru 2023.

Aleinde ne’e, to’o ohin loron, Timor GAP, E.P selu ona fatura hotu ne’ebé ENERPROCO fó sai tuir akordu ne’e, no jestor atuál empreza estatál ne’e halo ona pagamentu ba ENERPROCO nia fatura lima.

Empreza ENERPROCO mós hetan ona benefísiu husi projetu Timor GAP, E.P sira seluk husi outubru 2020 to’o outubru 2023.

Maski nune’e, Timor GAP, E.P sente hakfodak uitoan haree ba publikasaun iha mídia nasionál kona-ba ENERPROCO nia pedidu arbitrajen ba Tribunál Kámara Internasionál Komérsiu, iha Singapura, bainhira diskusaun no klarifikasaun entre ekipa téknika parte rua sei kontinua la’o hela, liu-liu kona-ba serbisu sira ne’ebé hala’o hafoin Timor GAP,E.P hasai karta notifikasaun ba suspensaun serbisu ENERPROCO nian.

Timor GAP, E.P la simu ho deklarasaun ne’ebé ENERPROCO hato’o ba públiku kona-ba pagamentu sira. Tanba ne’e, Timor GAP, E.P sei afirma nia direitu sira iha forum ne’ebé apropriadu.

Notisia relevante: Timor GAP, E.P klarifika razaun hapara kontratu ho empreza ENERPROCO

Jornalista: Hortencio Sanchez

Editór: Florencio Miranda Ximenes

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!