Top

PM orienta AIFAESA labele tolera empreza faan produtu alimentár-bebida liu prazu

Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão. Imajen Tatoli/Egas Cristovão

DILI, 19 dezembru 2024 (TATOLI)– Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão,  alerta ba Autoridade Inspesaun Atividade Fiskalizassun Ekonomia, Sanitária no Alimentár, Institutu Públiku (AIFAESA.I.P) atulabele tolera ho empreza sira ne’ebé viola regulamentu liuliu faan produtu alimentár no bebida inklui aumenta folin la tuir padraun.

“Sira nia devér saida, AIFAESA nia dever saida, tenke kumpre sira nia dever, la’os ba halo inspesaun hetan empreza sira faan sasan liu prazu nonok tiha, tenke haruka selu multa no hapara kedan empreza ne’e labele halo tan atividade,” PM Xanana Gusmão hateten ba jornalista sira iha Palásiu Prezidensiál Dili, kinta ne’e.

Nia dehan, atu kontrolu ne’ebé másimu liu no loke investigasaun kle’an ba empreza ne’ebé viola regulamentu, Ministériu Komérsiu Industria (MKI) mak halo.

Primeiru-Ministru hato’o asuntu ne’e tanba iha tinan ne’e AIFAESA halo inspesaun no deteta empreza balun kontinua viaola regulamentu hanesan faan sasan sira ne’ebé liu ona prazu.

Rekorda fali katak, iha fulan hira ba kotuk empreza SEARA komete ona infrasaun hodi faan sasan ne’ebé liu ona prazu no empreza rasik deklara prontu simu konsekuénsia.

Tuir regulamentu ne’ebé AIFAESA iha, bainhira empreza ida identifika halo infrasaun mak sei hetan sansaun, hanesan selu koima ka osan hahú husi $250.00 to’o $1,000.00,  to’o $2,000.00. Maibé, bainhira identifika empreza balun mak kontinua komete infrasaun ne’ebé hanesan la taka dalan ba AIFAESA atu foti desizaun taka total sira-nia atividade.

Garante saúde públika

Molok ne’e, Governu liuhusi reuniaun Konsellu Ministru,   iha loron 17 abríl tinan 2024, aprova ona alterasaun lejizlativa ida kona-ba AIFAESA, I.P., ho objetivu atu halo klarifikasaun ba atribuisaun sira kona-ba saúde públika no fiskalizasaun alimentár.

Ho kriasaun Institutu Nasionál Saúde Públika Timor-Leste, ne’ebé ho misaun atu estabelese laboratóriu nasionál referénsia ida ho atribuisaun atu halo teste laboratoriál espesializadu, importante tebes atu otimiza rekursu material sira no umanu, hodi garante artikulasaun ida ne’ebé efisiente iha ezekusaun ba atribuisaun no responsabilidade institutu rua ne’e nian.

Iha kontestu ne’e, alterasaun lejizlativa ida-ne’e esklarese katak Institutu Nasionál Saúde Públika Timor-Leste, nu’udar laboratóriu nasionál referénsia, ne’ebé iha responsabilidade atu rekolla amostra sira no hala’o teste laboratoriál kona-ba saúde públika no alimentár.

AIFAESA sei hetan kompeténsias seluk hodi halo inspesaun no fiskalizasaun, nune’e reforsa papél entidade ida-idak iha protesaun saúde no seguransa ba sidadaun sira.

Konsellu Ministrus delibera mós hodi fó-orden ba Ministru Koordenadór Asuntus Ekonómikus no Ministru Interiór atu estabelese ekipa konjunta atu halo asaun kontrolu no fiskalizasaun ho objetivu atu kombate kontrabandu no falsifikasaun produtus tabaku iha nasaun ne’e.

Misaun prinsipál husi ekipa hirak ne’e mak sei atua kontrabandu no falsifikasaun ba produtus tabaku, nune’e kontribui hodi proteje ba saúde públika, no garante iha kumprimentu ba norma legál no regulamentár sira ne’ebé bele aplika nune’e mós garante pagamentu ba impostu no taxa ne’ebé loloos.

Notisia relevante:AIFAESA autoriza Loja SEARA hala’o fali sira-nia atividade

Jornalista: Hortencio Sanchez

Editór: Florencio Miranda Ximenes

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!