DILI, 02 Juñu 2025 (TATOLI) – Koordenadór Ezekutivu Zona Ekonómika Espesiál Dezenvolvimentu Oékusi Ambeno (ZEEDOA), João Mendes Gonçalves, ho nia estrutura termina ona mandatu iha 31 Maiu 2025.
Koordenadór ZEEDOA, João Gonçalves, relata informasaun ne’e hafoin hasoru malu ho Primeiru-Ministru, Xanana Gusmão, iha Palásiu Governu, hodi ko’alia kona-ba destinu ZEEDOA nian.
Nia esplika objetivu sorumutu ne’e atu husu orientasaun no indikasaun husi xefe Governu kona-ba futuru ZEEDOA nian, maibé tanba primeiru-ministru okupadu tebes no foin lalais halo viajen ASEAN nian, entaun seidauk iha tempu atu haree asuntu sira ne’e hotu.
“Ne’e duni nia deside estende ami-nia mandatu to’o tempu ne’ebé nia presiza prepara buat hotu ne’ebé nia prepara. Entaun, estende ne’e to’o tempu ne’ebé primeiru-ministru no Konsellu Ministru foti desizaun kona-ba futuru ZEEDOA nian. Ami hein desizaun husi primeiru-ministru ne’ebé sei lori ba Konsellu Ministru atu aprova”, João Gonçalves hateten iha Palásiu Governu.
Nia salienta katak, durante mandatu, atividade ne’ebé sira halo mak foku ba planu estratéjiku dezenvolvimentu ekonómiku rejionál Oekusi nian. Maibé mandatu ne’e termina ona no sei relata serbisu ne’ebé durante ne’e halo iha relatóriu atu hatene saida mak halo tiha ona iha Oekusi no saida mak presiza atu kontinua halo.
“Ami la konsege halo planu estratéjiku dezenvolvimentu ekonómiku rejionál Oekusi ho detallu, tanba ami presiza duni estudu viabilidade ruma atu kompleta planu ne’e. Entaun, ami halo planu indikadór, tanba sei presiza halo estadu viabilidade balu ho razaun ne’e la konsege halo tanba orsamentu laiha”, dehan.
Tuir nia, relatóriu ne’e sira-nia parte hato’o ona ba Konsellu Ministru, no mós prepara ona enkuadramentu legál, entrega ona ba gabinete jurídiku Konsellu Ministru nian.
“Bainhira Konsellu Ministru indijita ami bá halo serbisu ida-ne’e, Konsellu Ministru dehan katak ami sei uza lai orsamentu REAOA nian ho apoiu lojístiku administrativu REAOA nian. Sira fó duni apoiu ne’ebé sira bele fó, maibé orsamentu mós limitadu iha tempu ne’ebá la konsege halo estadu viabilidade, entaun ami halo planu indikador de’it”, nia realsa.
Lembra katak, iha 24 Janeiru 2024, Konsellu Ministru aprova projetu Rezolusaun Governu nian ne’ebé aprezenta husi Primeiru-Ministru, Xanana Gusmão, ho objetivu atu kria Komisaun Ezekutiva ida hodi haree bá estabelesimentu Zona Ekonómika Dezenvolvimentu Espesiál ida iha Oé-Cusse Ambeno.
Mandatu ZEEDOA ba tinan ida iha objetivu tolu mak dahuluk prepara relatóriu Estadu Rejiaun, aprezenta ona iha Konsellu Ministru no públikada, daruak prepara planu estratéjiku dezenvolvimentu fazeadamente ba Zona Ekonómia Dezenvolvimentu no aprezenta ona.
Objetivu datoluk, mak atu elabora no prodús pakote enkuadramentu legál hothotu, ne’ebé define autoridade zona ekonómika espesiál nian no dekretu-lei kona-ba oinsá mak implementa modelu Zona Ekonomia Espesiál Timor-Leste nian iha Oé-Cusse.
Koodenadór ZEDOA, João Gonçalves, hetan nomeasaun husi IX Governu no simu pose iha 31 Janeiru 2024, no dezigna Régio da Cruz Salu no Herculano de Sousa hanesan Vise-Koordenador ho totál funsionáriu hamutuk 44.
Notisía relevante: KM aprova alterasaun daruak Rezolusaun Governu kona-ba kriasaun ZEEDOA
Jornalista: Arminda Fonseca
Editora: Maria Auxiliadora




