DILI, 10 Jullu 2026 (TATOLI)–Relasiona ho aniversáriu Ajénsia Notisioza TATOLI ba da-X (27 Jullu 2016-27 Jullu 2026), Provedór Direitu Umanu no Justisa (PDHJ-sigla portugeza), Virgílio da Silva Guterres ‘Lamukan’ destaka pontu rua hodi dezenvolve TATOLI.
Lamukan esplika atu hatudu Ajénsia Notisioza TATOLI tenke iha buat rua. Ida, nia tenke sai referénsia kredivel ba mídia seluk, katak mídia Estadu hetan uluk informasaun molok seluk hetan. Tanba TATOLI asesu ba Konsellu Ministru (KM), Gabinete Ministru sira nian, molok KM enserradu TATOLI tenke iha uluk ona notísia ba ida-ne’e.
“Pelumenus iha informasaun dehan ohin enkontru KM ko’alia asuntu ida-ne’e, depoiz mak mídia seluk uza ba referénsia hodi dezenvolve tuir sira-nia editoriál. Rua, TATOLI tenke iha korespondente iha rejiaun sira, nune’e polítika internasionál bele la’o,” Lamukan dehan ba TATOLI iha arredór TATOLI, Kinta (09/07/2026).
“Buat rua ne’e iha ona mak ita bele dehan Ajénsia Notisioza TATOLI iha. Se lae ema dehan TATOLI hanesan mídia baibain. Aat liután ema dehan hanesan pájina FB. Tanba ne’e, ba jerente TATOLI, dahuluk mídia sempre iha buat rua, editoriál no komersiál. Sira-na’in presiza malu maibé komersiál labele halo intervensaun ba editoriál, independnsia tenke mantein. Entaun, husu jerente sira labele halo intervensaun sala redasaun kona-ba polítika redasaun nian,” nia hatutan.
Nia informa katak ba redasaun polítika nian mós iha kapasidade atu halo jestaun narrativa editoriál nia, nune’e kontinua respeita direitu povu nian atu buka hatene informasaun no la hatún ka la hakanek entidade reputasaun, polítika ida-ne’e mak tenke iha.
“Ha’u-nia mensajen ba jornalista sira mak jornalizmu ne’e fatin ida-ne’ebe estuda la para to’o mate mak foin para,” nia dehan.
Entretantu, Provedór Virgílio mós dehan ohin SEKOMS dehan TATOLI iha ona korrespondente iha munisípiu lima no espera munisípiu seluk mós bele destaka maibé importante tenke tau fasilidade hanesan transporte bele kobre iha postu, suku no aldeia.
Husu kona-ba performa Ajénsia Notisioza TATOLI hanesan Ajénsia Notisioza ona? “Infelizmente seidauk. Tanba ne’e mak ohin iha entrevista ne’e ha’u hateten katak Ajénsia TATOLI tenke hatudu nia-an hanesan Ajénsia Notisioza. Haree Ajénsia Lusa nia edifísiu iha-ne’e (Timor), entaun Timor-Leste mós tenke ninia ajénsia iha Ázia, hanesan Jakarta no mós korrespondente iha CPLP. Se bele to’o iha Nasaun Unida”.
Nia haktuir Primeiru-Ministru nia lian katak TATOLI tenke tama to’o lidun, globál, rejionál no nasionál inklui munisipál.
“Entaun, ha’u hatán pergunta katak TATOLI nia performa seidauk hanesan Ajénsia Notisioza. Ema sei haree katak TATOLI nia prezensa hanesan ho mídia sira seluk. Presiza investimentu iha rekursu umanu, rekursu materiál inklui estúdiu mak foin hatene kanál loloos ofisiál TATOLI nian, tenke sai referénsia ba mídia privadu no mídia seluk,” provedór esklarese.
Lamukan dehan mezmuke mai ho grupu ki’ik-oan, ho dezafiu oioin maibé vijibilidade TATOLI nian komesa sa’e, tan ne’e nia hato’o parabéns ba TATOLI ba aniversáriu dékada ida.
Aleinde ne’e, nia mós husik mensajen ba Governu katak obrigasaun Governu nian mak tenke transforma TATOLI tuir misaun Governu nian katak ne’e mídia Estadu nian, labele halo fali mídia Governu nian, TATOLI labele sai portavóz ba Ministru, Governu maibé portavóz ba públiku.
“Ba públiku, mídia estatál iha espasu ba públiku hodi hato’o sira-nia opiniaun, maibé opiniaun la’ós gaba, hamaus no di’ak de’it maibé tenke iha opiniaun krítika ba asuntu sira hanesan estrada aat, eskola no saúde la di’ak. Ida-ne’e sei hetan konfiansa públika nian iha ba TATOLI. Entaun, TATOLI tenke nakloke,” nia subliña.
Jornalista: Osória Marques
Editór: Xisto Freitas da Piedade




