DILI, 13 Janeiru 2023 (TATOLI) – Forum Organizasaun Naun Governamentál Timor-Leste (FONTIL) husu ba Provedoria Direitu Umanu no Justisa (PDHJ), atu loke investigasaun ba kazu agresaun fízika hasoru sidadaun sivíl sira husi membru Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL) no Falintil-Forsa Defeza Timor-Leste (F-FDTL), iha Munisípiu Bobonaro no Covalima.
“Ami husu ba Provedoria Direitu Umanu no Justisa (PDHJ) atu loke prosesu investigasan ba kazu agresaun fízika ba sidadaun sivíl sira, husi Membru PNTL no F-FDTL iha munisípiu Bobonaro, no Covalima”, Ofisiál Advokasia FONGTIL, Jorge Madeira, hateten iha konferénsia imprensa iha edifísiu FONTIL, Caicoli, ohin.
FONGTIL konsidera atuasaun Komandu PNTL Munisípiu Bobonaro kontra konstituisaun artigu 147, alinea 1, ne’ebé hateten katak polísia defende legalidade demokrátiku no garante sidadaun sira nia seguransa interna, maibé realidade hatudu katak Komandu Munisípiu Bobonaro halo agresaun fízika ba sidadaun sivíl iha Bobonaro no la obedese ba orden konstitusionál inklui lei orgánika PNTL nian Dekretu-Lei nu.16/2009, loron 18, fulan marsu, lein orgánika polísia Naisionál Timor-Leste PNTL, artigu 1 alinea 1.
“Artigu 4 alinea 1 númeru 2 tuir lei, PNTL bele uza forsa bainhira iha perturbasaun ba orden no trankuilidade públika no bainhira laiha meiu seluk ne’ebé sufisiente hodi hasoru rezisténsia kontra membru PNTL”, Jorge subliña.
Ofisiál advokasia hateten forsa bele uza de’it hodi defende an ka hodi defende ema seluk, hodi hasoru hahalok ne’ebé agresivu no kontra lei ka kontra integridade fizika membru PNTL ka sidadaun seluk nian.
FONTIL konsidera atuasaun F-FDTL destakadu iha Munisípiu Covalima kontra Konstituisaun Artigu 146, ne’ebé hateten katak F-FDTL, garantia independénsia nasionál, intregridade territoriál, liberdade no populasaun nia seguransa hasoru agresaun ruma ka ameasa esterna, ho respeitu ba orden konstitusionál. Labele halo fali agresaun fízika ba sidadaun ida iha Suai loro.
“Ba setór segurança, ami husu ba orgaun Estadu sira, atu mantein Timor-Leste nia sistema demokrátiku, hadook an husi violasaun kontra prinsípiu Estadu no konstituisaun.Tanba ne’e ami husu ba deputadu iha Parlamentu Nasionál atu ezije Governu atu la bele ignora situasaun grave iha rai-laran no foti asaun apropriadu atu implementa planu sustentável no asegura katak planu despeza haktuir realidade finansa Estadu.
Jornalista : Felicidade Ximenes
Editór : Zezito Silva





