DILI, 08 jullu 2024 (TATOLI)—Ministériu Edukasaun (ME) orienta ona profesór nain-rua ho estatutu permanente atu nafatin asegura prosesu aprendizajen iha Eskola Ensinu Sekundária Jerál (ESJ) Filial Dom Carlos Filipe Belo iha suku Afaça, postu administrativa Quelicai, munisípiu Baucau hodi hein kolokasaun profesór seluk ne’ebé rekrutadu husi programa bolsa kandidatu faze daruak.
“Eskola ESJ Dom Carlos Filipe Ximenes Belo iha suku Afaça ne’e dehan eskola paradu tanba profesór laiha ne’e la loos, tanba depoisde hetan konfirmasaun husi Superintendente munisípiu Baucau, eskola ne’e la paradu, iha mestre permanente na’in-rua, maski mestri na’in-rua de’it maibé ita orienta ona sira atu asegura no sira asegura hela to’o agora hodi hein bolsa kandidatu ne’ebé daudaun ne’e la’o hela. Tanba ne’e aprendizajen nafatin la’o to’o agora,” Diretór Nasionál Sekundáriu Jerál husi ME, Benjamin Fernandes, informa iha ninia knaar fatin, edifísiu Ministériu Vila Verde, segunda ne’e.
Nia dehan, ME nafatin tenta no halo esforsu atu prense filafali fatin mamuk profesór iha eskola sira.
“Liu-liu Diresaun Nasionál Ensinu Sekundáriu Jerál tenta hela atu prense profesór sira ne’ebé menus iha eskola maibé ne’e ita hein bolsa kandidatu, kuandu kandidatu sira liu ita koloka kedas profesór ha ne’ebá, esforsu ami-nia la’o nafatin, ami mós nafatin orienta superintendente sira atu ba haree situasaun reál sira iha terrenu,” nia akresenta.
Daudaun ne’e ME nia kuadru pesoál hahú desloka iha munisípiu sira hodi halo identifikasaun ba Eskola ESJ no Ensinu Sekundáriu Tékniku Vokasionál (ESTV) ne’ebé menus profesór.
“Daudaun ne’e, ami-nia Diresaun Nasionál Ensinu Sekundáriu Jerál no Ensinu Tékniku Vokasionál nia kuadru pesoal hahú ona ba Eskola Sekundáriu hotu hodi halo identifikasaun ba profesór menus. Semana ida ne’e sira ramata ona halo idenfikasaun iha munisípiu Ermera, Liquiçá no Aileu. Semana oin iha Manufahi, Ainaro ho Manatutuo, depois kada semana ami nafatin la’o hodi identifika iha territóriu tomak to’o iha RAEOA. Ami sei kobre munisípiu sira ne’e hotu foin ita hatene no haree katak eskola ida-ne’ebé mak menus profesor nune’e ita bele halo kolokasaun profesór,” Diretór tenik.
Koordenadór ESJ Filiál Dom Carlos Filipe Belo, Carlos Ximenes, hatete, iha inísiu trimestre dahuluk mestre maioria hanorin no iha na’in-tolu de’it mak la honorin, maibé iha inísiu trimestre daruak nian mestre maiória la tama ona.
Notísia relevante : Ekipa konjunta halo inspesaun programa merenda eskolár iha Baucau
“Profesór sira maioria la hanorin ona estudante sira to’o agora tanba razaun mak kontratu ramata, entaun tanba nesidade maka sira la kontinua hanorin,” nia reforsa.
Kondisaun ho menus profesór ne’e sei fó impaktu ba estudante sira iha ezame, nune’e mós fó impaktu ba estudante terseiru anu sira tanba la kleur tan mós ezame nasionál no lokál, maibé preparasaun estudante nian la másimu tanba lakon mateéria durante tempu prosesu aprendizajen.
“Kuandu profesór la hanorin nia impaktu mak estudante sira sai vítima,” Benjamin Fernandes salienta.
Diretór Servisu Edukasaun munisípiu Baucau, Afonso dos Santos da Costa, dehan, nia parte sei hato’o preokupasaun sira ne’e ba nasionál hodi ME fó solusaun tanba profesór iha nível munisipál ba eskola sekundáriu la sufisiente.
“Agora prosesu rekrutamentu la’o hela, mai tuir mak loke ba eskola Sekundáriu Jerál ita kompleta,” nia hateten.
aga bolsa kandidatu ba segundu faze ne’ebé daudaun la’o hela ba eskola primeiru-sigundu siklu, enkuantu treseiru siklu no sekundáriu la inklui, maibé garante ministériu sei fó solusaun iha etapa tuir mai.
Servisu Edukasaun Munisipál kontinua husu ba ME atu haree asuntu ne’e tanba menus profesór fó impaktu ba estudante sira iha prosesu aprendizajen.
Diretora Jerál ME, Cecília Assis, dehan, ME nia alvu maka profesór 2.400, ne’ebé husi númeru ne’e mós loke ba Ensinu Sekundáriu Jerál no Ensinu Tékniku Vokasionál.
“Ida-ne’e sei loke faze datoluk iha agostu no setembru ba oin. Tanba ne’e alvu 2.400 la’ós de’it ba vaga Pre-Eskolár ka Ensinu Báziku Primeiru no segundu siklu maibé inklui mós ba Esinu Sekundáriu,” Diretora Cecília Assis esplika.
Totál estudante iha Eskola ESJ Dom Carlos Filipe Belo hamutuk 121, kompostu husi mane 55 no feto 66.
Jornalista : Osória Marques
Editora : Julia Chatarina
