DILI, 30 Janeiru 2026 (TATOLI)-Komisaun G ne’ebé Trata Asuntu Edukasaun, Juventude, Kultura no Sidadania halo fiskalizasaun urjente, iha semana oin, ba klase paralela ne’ebé taka iha Uagia iha Óssu-Vikeke, Kilik Waigae, Buawa-Lavateri, no Seisál iha Baukau.
Prezidente Komisaun G, Armando Lopes, adianta katak Komisaun hakarak tun direta bá baze hodi rona preokupasaun komunidade nian, ba desizaun husi Ministériu Edukasaun (ME) ne’ebé enserra klase paralela ualu, liuliu ensinu sekundáriu jerál no tékniku vokasionál, ne’ebé fó impaktu mós ba alunu sira.
“Ami hakarak tun bá iha baze, tenke buka dalan hodi ita-nia alunu sira hothotu asesu ba edukasaun, tanba ne’e direitu ema idaidak nian”, nia hateten iha Parlamentu Nasionál, ohin.
Deputadu ne’e rekoñese katak atu loke eskola ida tenke iha manorin na’in-14 to’o 17, depende ba totál dixiplina, maibé bainhira iha klase paralela ida de’it mak presiza profesór ho númeru ne’ebé tuir totál dixiplina nian atu atinje profesór ida hanorin oras 24 iha kada semana tuir kurríkulu ne’e, ba nia hanesan problema ida.
“Komisaun sei la bá hotu klase paralela ne’ebé taka, maibé bá de’it Baukau no Vikeke hodi rona preokupasaun, mai hato’o no ko’alia ho Governu bele foti medida ruma”, nia dehan.
Lembra katak ME taka klase paralela ualu mak hanesan Kilik Uaegae-Baukau, Boaua Lavateri, Baguia-Baukau, 1912 Fahi Nehan-Manufahi, Babulo-Manufahi, Fernando Lasama-Manufahi, Fleixa-Manufahi, Olakasa Uaegae, Ossú-Vikeke, no Ponilala-Ermera.
aSekretáriu Estadu Ensinu Sekundáriu Jerál no Tékniku Vokasionál, Domingos Lopes Lemos, antes ne’e klarifika desizaun ministériu nian hodi taka klase paralela ualu ba Parlamentu Nasionál, katak tuir diploma ministeriál ne’ebé hasai iha tinan kotuk fó limitasaun no observasaun direta ba klase paralela sira ne’ebé eziste no halo mudansa ruma no sira ne’ebé la prienxe rekizitu elimina tiha.
Tanba ne’e, ME liuhusi diresaun tékniku vokasionál halo avaliasaun rigoroza ba klase paralela ualu ne’ebé la prienxe rekizitu no ikus mai suspende tiha prosesu matrikulasaun ba désimu anu ka rejistasaun ba klase 10 iha ensinu sekundáriu no tékniku vokasionál. Klase paralela sira ne’e la prienxe rekizitu, tanba totál estudante maioria la to’o 150.
Notísia relevante: ME esplika razaun taka klase paralela ualu ba Parlamentu
Jornalista: Nelson de Sousa
Editora: Maria Auxiliadora
