Top

Kompañia-na’in no traballadór sira presiza hatene importánsia seguransa sosiál

Atu prevene Inundasaun iha area BTN Tasitolu, governu kontratu Kompania Jonize ho nia trabaliadores sira, hahu ona kontrusaun bee dalan iha Tasitu,kuarta 15 juinu 2022.Imajen Tatoli/An tonio Daciparu.

DILI, 09 novembru 2022 (TATOLI)–Diretora Ezekutivu Institutu Nasionál Seguransa Sosiál (INSS), Aida Maria Soares Mota, hateten  kompañia-na’in no traballadór sira presiza hatene importánsia seguransa sosiál.

“La’ós de’it traballadór sira maibé kompañia-na’in sira mós presiza hatene kona-ba importánsia seguransa sosiál nian. Maibé mós ba traballadór sira atu hatene katak sira iha direitu atu hetan seguransa iha servisu fatin,” Diretora Ezekutiva INSS ne’e hateten hafoin partisipa semináriu, iha City8, Manleuana, kuarta ne’e.

Lejislasaun relevante ne’e kompostu hosi lei Númeru 12/2016 kona-ba rejime kontributór seguransa sosiál nian sira ba kriasaun, Dekretu-Lei Númeru 17/2017 (arranju pensaun invalidu no idade ferik-katuas), Dekretu-Lei Númeru 18/2017 (lei paternidade no adosaun regulamentu sira ba protesaun maternidade), Dekretu-Lei Numeru 19/2017 (regra sira bainhira traballadór sira mate) no Dekretu-Lei Númeru 20/2017 (regulamentasaun kona-ba rejistu no obrigasaun sira hosi insurance).

Kompreensaun lei sira-ne’e hotu sei sai de’it dalan ba traballadór sira atu proteje sira-nia an, se ikus mai iha problema ida-ne’ebé sira bele reklama kedas ba Sekretaria Estadu Formasaun Profisionál No Profisionál (SEFOPE) no sira sei apoia prosesu.

Entretantu Diretora Ezekutivu INSS avalia katak, agora dadaun kompañia internasionál barak mak rejista ona ba seguransa sosiál maibé kompañia nasionál ki’ik barak mak seidauk rejistu.

Tanba ho ida-ne’e mak Organizasaun internasionál OXFAM iha Timor-Leste, ohin re-introdús ba traballadór sira iha Timor-Leste importánsia hosi seguransa sosiál no obrigasaun no direitu traballadór sira-nian.

Nune’e, nia apresia OXFAM nia konvite tanba nia suporta sira atu fahe kompreensaun kle’an kona-ba lei seguransa sosiál ne’ebé aprova ona dezde 2016.

Diretór Nasionál OXFAM, Fausto Belo Ximenes, hateten semináriu ne’e hala’o tanba haree katak sei iha ema barak liuliu traballadór ka kompañia ka instituisaun relevante sira-ne’ebé la rejista seguransa sosiál.

“Ita hakarak atu hasa’e kuiñesimentu parseiru sira-nian atu bele implementa tuir lei aplikavel sira no bele partisipa no kontribui ba seguransa sosiál,” nia dehan.

Ema besik 80 reprezenta instituisaun lokál 17 iha munisípiu Baucau, Oé-Cusse (RAEOA), Covalima, Liquica, Ermera no Dili ne’ebé kolabora ona ho OXFAM.

Tuir dadus husi INSS hatudu katak, ema 100,000 husi traballadór públiku no privadu iha ona númeru seguransa sosiál.

Jornalista : Osoria Marques

Editór       : Cancio Ximenes

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!