DILI, 03 Marsu 2026 (TATOLI)-Veterana Arnestina da Silva Martins, husu ba joven hotu kontinua prezerva istória libertasauan nasionál tanba prosesu ba ukun rasik-an ne’e la’ós de’it kontribuisaun husi veteranu sira de’it, maibé ne’e mehi husi povu Timor nian ne’ebé hakarak independente.
“Tempu funu ne’e susar tebes, tanba ita seidauk iha arma kompletu hodi fasilita iha funu kontra inimigu, maibé ita uza pregu, rama no bainhira oho inimigu sira entaun ita hadau kilat hodi uza hodi liberta ita-nia rai ida-ne’e,” Veterana ne’e informa ba Agência Tatoli, iha edifísiu MAKLAN, Komoro, ohin.
Nia dehan, hanesan buibere oan balun maka kaer kilat hodi funu hasoru inimigu sira no balun la kaer maibé sira kontribui tein, fase FALINTIL sira-nia roupa no suku sira-nia roupa ne’ebé nakles bainhira halo patrullamentu no ajuda subar FALINTIL sira husi inimigu.
“Maibé durante funu rezisténsia iha maluk barak mak lakon nia vida no hela ida-rua mak aproveita. Entaun, iha selebrasaun uluk iha 03 Marsu no iha loron 20 Agostu ne’e diferensa, tanba uluk selebra loron veteranu nian husi munisípiu hotu-hotu tuun partisipa maibé agora ida-idak selebra hotu iha ninia munisípiu,” nia haktuir.
Tanba ne’e, nia husu ba joven sira prezerva nafatin istória espiritualismu FALINTIL nian, tanba husi sira-nia kontribuisaun mak ohin loron Timor ukun rasik-an no joven sira bele goza moris iha era agora, nafatin aproveita oportunidade hotu tanba imi jerasaun foun no kontinuadór.
Nune’e mós tuir Veteranu husi munisípiu Líkisa, Nélio Mau Kinta ho naran kódigu “Lagartu” hateten ninia involvimentu iha funu rezisténsia kontra inimigu sira bainhira nia sei halo tinan 14, signifika iha tinan ki’ik mós iha ona brani atu fó an ba mate hodi luta ba libertasaun nasionál.
“Entaun iha tinan 1981 ne’e situasaun terus tebes, família laiha no maun-alin laiha. Maske nune’e ami lahanoin, tanba ami hanoin mak tenke ukun-an, Mate ka moris, komu liman metin hodi tebe rai dehan Timor tenke ukun rasik-an, tanba ami-nia hamutuk forma família ida ho prinsípiu ida,” veteranu ne’e haktuir.
Nia dehan, maske iha funu laran ita menus arma maibé bainhira sira hasoru inimigu oho sira hodi halo buska no hadau sira-nia kilat, karik labele sira tenke buka meiu oinsá hodi salva sira-nia an husi inimigu sira, tanba bainhira bala musan ida sai tenke tiru kona-ba ema ida la’ós sai saugate de’it.
“Nune’e, Governu tenke tau-matan ba veteranu sira hotu ne’ebé sei moris, liuhusi subvensaun ba fundu kombatente nian. Joven jerasaun foun sira mós tenke hatene istória pasada, labele haluha istória rezisténsia ba libertasaun nasionál,” nia apela.
Reprezentante juventude, Carlos Caerro, hato’o parabens ba selebrasaun loron veteranu ba da-sia (IX), nia fiar katak ho veteranu sira-ne’ebé sei moris bele transmite nafatin istória libertasaun nasionál ba jerasaun foun sira hodi sai kontinuadór.
“Loos duni iha tempu pasadu, ita-nia FALINTIL sira-ne’e terus tebes hodi buka independénsia nasionál ba rai ida-ne’e. Tanba ne’e, hanesan jerasaun foun hamutuk kaer prinsípiu ida kria dame no estabilidade ba rai ida-ne’e. Ita la’ós aproveita de’it maibé presiza mós kontribuisaun,” nia hateten.
Maibé, nia hatutan, bainhira atu prezerva nafatin istória ida-ne’e manorin sira tenke kontinua konta istória Timor ba estudante sira durante aprendizajen, atu sira labele haluha istória importante ida-ne’e iha sira-nia moris.
Jornalista : Alexandra da Costa
Editór : Cancio Ximenes





