CCI-TL-SERVE reativa atividade rejistu baze dadus ba empreza nasionál
DILI, 15 Jullu 2025 (TATOLI)—Kámara Komérsiu Indústria Timor-Leste (CCI-TL, sigla portugés) servisu hamutuk ho Institutu Públiku SERVE, I.P liuhusi empreza Kalohan reativa atividade rejistu baze dadus ba empreza nasionál sira iha territóriu Timor-Laran tomak.
Totál empreza ne’ebe SERVE, I.P rejista hodi halo levantamentu dadus hamutuk 1074 ne’ebé kompostu husi kategória lima (5) hanesan Unipessoal-Lda, Kuotas-Lda, Sosiedade Antónima, Reprezentante no Permanente (sukursál estranjeiru).
Vise-Prezidente CCI-TL, Rui Castro, hateten levantamentu dadus ne’e sira hahú iha fulan-Novembru 2024 maibe sira identifika fallansu, entaun sira hadi’a para kontinua la’o ba oin tanba buat ida fallansu ne’e normál iha servisu hotu-hotu.
“Ohin ne’e, ita halo re-lansamentu ba levantamentu dadus la’ós foin mak lansa maibé antes ne’e parradu tiha mak foin hahú ka reativa fali,” Vise-Prezidente CCI-TL ne’e informa ba jornalista sira iha salaun enkontru CCI-TL, Akait, segunda (14 Jullu 2025) ne’e.
Tanba ne’e, nia husu ba ekipa sira atu halo servisu ho fuan no laran nune’e bele prodús rezultadu ne’ebé di’ak, tanba bainhira iha oportunidade sira hanesan ne’e ema estranjeiru sira mak sei asume hotu.
“Favór ida, ita timoroan de’it, ita mak konfia malu no apoiu ba malu, entaun ita tenke hahú ho di’ak. Se ita laiha prioridade atu alkansa, ita rasik mak loke espasu ba ema estranjeiru hodi mai invade ita-nia rain,” nia esplika.
Nia hateten, se iha difikuldade ruma tenke iha komunikasaun ba malu no koordena malu durante hala’o servisu.
Diretór Ezekutivu Interinu SERVE, I.P, Raul Sanches Lajes, husu ba emprezáriu sira iha Timor laran tomak no espesiál ba iha kapitál Dili hanesan empreza nasionál, ajénsia no estranjeiru sira-ne’ebé hala’o sira-nia atividade negósiu iha Timor, atu koopera ho enumeradór sira husi SERVE, I.P no Kalohan bainhira ba halo levantamentu dadus iha ita-boot sira-nia fatin.
“Atu entrega dokumentu sira hanesan sertidaun rejistu komersiál, sertifikadu rejistu komersiál, karta autorizasaun ezersísiu ka deklarasaun previa sujeita no naun-sujeita, no estatutu ba iha ekipa enumeradór sira. Maibé bainhira empreza la koopera mak sei iha sansaun multa no seluk tan bazeia ba dekretu-lei nú. 83/2022, artigu 26 katak sé mak la koopera sei hetan multa (koima),” Diretór interinu ne’e informa.
Nia esplika, atividade ida-ne’e la’ós atu halo inspesaun ka julgamentu ba empreza sira maibé atu hatene ezisténsia no kondisaun husi kompañia sira, tanba tuir vizaun no misun SERVE nian katak SERVE, I.P sai hanesan intituisaun públiku ida-ne’ebé buka atu serbí de’it ba iha setór privadu sira.
Enkuantu levantamentu dadus ne’e la kobre ho empreza ki’ikoan (kioské) sira-ne’ebé kategória iha rejistu ENIM, maibé sei foka liu ba iha empreza nasionál sira.
“Maske ita iha ekipa enumeradór na’in-10 de’it maibé ita kontinua la’o lai ho rekursu hanesan ne’e. Karik, la biban mak sei aumenta no atividade levantamentu dadus sei hala’o durante tinan-rua (2), entaun ita esforsu atu rejistu hotu kedas tuir alvu ne’e rasik,” nia hateten.
Entretantu, hafoin ekipa sira reativa atividade ne’e, sira kontinua kedas ba halo levantamentu iha empreza sira iha kapitál Dili ne’ebé pertense iha parte Bairru-Pitte.
Jornalista : Alexandra da Costa
Editór : Cancio Ximenes
