iklan

NASIONÁL, POLÍTIKA

SEAK adia monta plaka sinalizasaun patrimóniu arkitektóniku portugués lima iha Dili

SEAK adia monta plaka sinalizasaun patrimóniu arkitektóniku portugués lima iha Dili

Xefe Departamentu Dirasaun Nasionál Patrimóniu Kulturál (DNPC) iha Sekretariu Estadu Arte no Kultuta, Eugénio Sarmento. Imajen Tatoli/Osória Marques.

DILI, 09 novembru 2022 (TATOLI)—Governu liuhosi Sekretáriu Estadu Arte no Kultura (SEAK) adia monta plaka sinalizasaun ba patrimóniu arkitektíniku portugués lima (5) iha Dili ne’e iha nobembru nia rohan ka dezembru nia hahú, tanba kestaun tékniku administrativu.

“Plaka sinalizasaun ba patrimóniu arkitetóniku orijen portugués prontu ona, maibé iha fallansu tékniku uitoan, liu-liu kestaun tékniku administrativu mak talvés ita sei monta iha fim novembru ka inisiu dezembru, tanba tenki taka ho orsamentu tinan ida-ne’e nian,” Xefe Departamentu Dirasaun Nasionál Patrimóniu Kulturál (DNPC), Eugenio Sarmento, hateten ba Agência Tatoli iha nia kna’ar fatin, Avenida Portugál, Dili, kuarta ne’e.

Tuir nia, patrimóniu istóriku sira-ne’ebé atu monta plaka sinalizasaun mak antigu postu Alfandega Dili, antiga eskola Téknika Dili ka atuál Universidade Nasionál Timor-Leste (UNTL), antigu edefísiu Servisu Fomentu atuál Ministériu Turizmu, Komérsiu no Indústria (MTCI, sigla portugés) no Antiga Kuartél Infantária alias Kaza Europa.

“Patrimóniu istória hirak ne’e iha tempu besik, ita sei monta plaka sinalizasaun iha oin, inklui kámara eklezeastika,” nia dehan.

Objetivu monta plaka sinalizasaun ba patrimóniu arkitetóniku orijen portugués, tanba atu bandu entidade hotu-hotu atu labele estraga uma ho ninia espasu sira no labele halo mudansa fizikamente no mós labele halo rekonstrusaun.

Tanba, nia dehan, se halo rekonstrusaun tenke bazea ba nia orijinalidade materiál no ninia ornamentu sira no tenke ho autorizasaun hosi SEAK, tanba bazea ba dekretu-lei só SEAK mak iha kompeténsia jurídiku atu bele halo mudansa ba hirak ne’e.

Maske nune’e, nia relata orsamentu ne’ebé aloka ba halo plaka sinalizasaun lima (5), ne’e hamutuk $3.500.

“Iha plaka ida, plaka ne’ebé han osan boot uitoan mak kámara ekelezeastika, tanba plaka sei hatuur iha babadok nia leten, babadok hp forma permanente,” nia hateten.

Tanba ne’e, nia apela ba entidade hotu atu labele estraga uma orijen portugués ne’ebé agora daudaun iha Timor-Leste.

“Tanba, bainhira ita ko’alia kona-ba prezensa Portugál iha Timor durante tinan 405 no ko’alia kona-ba Timor ho nia lingua ofisiál portugés no mós bainhira ko’alia kona-ba Timor-Leste nia istória pasada liga ho portugés sira. Maibé se laiha istória, sira jerasaun foun ne’ebé tuir mai sei la fiar. Tanba, bainhira ita ko’alia kona-ba istória tenke iha evidensia, nia evidensia mak patrimóniu arkitetóniku orijen portugués sira ne’ebé uluk portugés sira-nian,” nia dehan.

Maibé, nia hateten, ikus ne’e Timor-Leste nia propriedade entaun TL mak tenke prezerva, tanba Timor-Leste mós hola parte iha membru CPLP no Palop. Se Timor-Leste maun-alin iha kontestu ida ne’e, TL tenke hatudu evidénsia ruma.

“Tanba evidénsia ne’e mak halo ita Timor-Leste úniku entre nasaun sira iha Asia Súl. Ita úniku tanba ita uza ita-nia lian ofisiál portugés no ita-nia patrimóniu istóriku diferensa ho nasaun seluk,” nia dehan.

Jornalista : Nelia Fernandes

Editór       : Cancio Ximenes

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!