DILI, 23 dezembru 2022 (TATOLI)—Arsebispu Arkidioseze Metropolitana Dili, Dom Virgílio Kardeál do Carmo da Silva, hato’o rahun di’ak Natál nian no husu ema hotu atu iha Natál ne’e hatene haraik an ba malu, perdua malu no hatene buka malu, tanba ho nune’e de’it mak timoroan bele hametin unidade no hamutuk lori kreda, povu no Timor-Leste ba moris di’akliu.
“Mai ita ba hasoru Nai (Jesus) ne’ebé atu mai, Nia mak sai razaun ba selebrasaun natál no iha Nia de’it mak wee-matan pás, domin no lia loos nian. Espera tinan 2023 be mai sai tinan ida nakonu ho rahun di’ak atu ema hotu hatene haraik an ba malu, perdua malu no hatene buka malu, nune’e de’it mak ita bele hametin unidade, hamutuk ita lori kreda, povu no rai Timor-Leste ba moris di’akliu,” Dom Virgílio Kardeál do Carmo da Silva hateten ba jornalista sira, liuhosi mensajen Natál 2022 no tinan foun 2023, liuhosi konferensia imprensa ne’ebé hala’o iha Camara Eclesiatika Lecidere, sesta ne’e.
Iha tinan 2022 ne’e, sarani sira hotu bele halibur malu haksolok atu selebra loron natál, ne’ebé la hanesan ho tinan kotuk ne’ebé la selebra tanba pandemia COVID-19, maibé labele haluha reza ba sarani sira iha rai Ukraina.
“Natál 2022, konvida ita atu hatene hatudu ita-nia solidariedade, ita-nia proximidade ba maluk sira-ne’ebé terus, ida-ne’e mak ita-nia mensagen mós ka konvite ida sua santidade Papa Francisco nia apelu ida mai ita sarani iha natál ida-ne’e. La to’o hanoin ita-nia an de’it maibé hanoin mós hirak ne’ebé la hetan posibilidade, fasilidade no meiu atu bele selebra didi’ak natál,” nia dehan.
Arsebispu ne’e hateten, funu iha rai Ukraina la’ós de’it lori todan ba rai Ukraina maibé mundu tomak hamosu inflasaun globál, hamlaha iha mundu kontinua iha nakukun natál ninian, ne’ebé reprezenta nakukun ne’ebé kontinua falun umanidade ne’ebé mosu hosi hahalok ema nian.
“Ita harohan, atu naroman ne’ebé mai iha rai klaran leno ema hotu-hotu atu hatene rekoñese naroman boot ida-ne’e. Atu ema hatene haraik an no mós iha korajen, atu loke sira-nia fuan no atu hatene sente ema seluk nia terus, no hamamar sira-nia fuan hatene perdua no hatene hadomi,” nia hateten.
Kosok oan ne’ebé atu mai ne’e reprezensa lori hela mensajen furak ida mai sarani sira iha 2022, maske Maromak ida-ne’ebé poderozu la’ós ho forsa mak nia konkista mundu, la’ós ho forsa mak nia konkista humanidade maibé moris hanesan kosok oan ida, labarik baibain ida-ne’ebé presiza kariñu no domin.
“Kosok oan ida-ne’e nia moris mós sai sinál esperansa, hanesan profeta simão hein kosok oan ne’e bainhira to’o iha nia liman, nia harohan dehan oras ne’e Nai ita bele husik ita-nia atan ne’e ba ona, basa ha’u-nia matan haree ona maksoin no kosok oan ida-ne’e sai mós sinál pás. Pás ba familia hot-hotu liu-liu ba familia hotu-hotu iha ita-nia rai doben Timor-Leste ne’ebé agora daudaun hanesan lilin ida karik komesa atu mihis dadaun. Atu pás ne’e bele moris no atu pás ida ne’e mós bele kuda iha foinsa’e hotu-hotu nia fuan, atu foinsa’e timoron hotu-hotu bele komunga no sai instrumentu pás ba rai doben Timor-Lorosa’e,” nia dehan.
Novidade ne’ebé presiza tau iha sarani sira-nia neon no tau iha fuan mak iha natál ida-ne’e konvida sarani sira tau iha neon katak Jesus (Maromak) mai tanba ha’u, Nia mai buka ha’u no Nia mai hakbesik ema ida-idak, Nia tama iha ema ida-idak nia kondisaun moris, Nia mai atu hatudu de’it Maromak nia domin boot.
Nune’e, iha biban ne’e, Dom Virgílio Kardeál husu ba joven sira atu iha loron natál halibur malu atu kria pás no amizade.
“Ko’alia kona-ba natál, ko’alia kona-ba domin, pás no ko’alia kona-ba ksolok. Família halibur hamutuk entaun ambiente ida-ne’ebé dala barak ksolok ninian tanba ita buka malu. Natál nia finalidade atu harii pás. Em prensipiu timoroan hotu hatene natál ne’e pás liu-liu joven hotu-hotu hatene. Tanba ne’e, liliu ba alin joven sira iha esperitu natál ida-ne’e mai ita kontinua tau iha ita-nia neon katak ita haksolok, halibur hamutuk ne’e hotu tenke lori ita hametin ita-nia fraternidade. Tanba ne’e, ha’u enkoraja no konvida liu-liu joven sira hotu, atu natál ne’e ita buka atu hakbesik ba Maromak,” Amo esplika.
Jornalista : Nelia Fernandes
Editór : Cancio Ximenes
